bet 855

🅷សេច​ក្តី​ប្រកាស​ព័ត៌មាន ស្តីពី​លទ្ធ​ផល​ នៃ​ សម័យ​ប្រជុំ​ពេញ​អង្គ​គណៈ​រដ្ឋ​មន្រ្តី ថ្ងៃទី ១០ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១៣


20130510_Press_Release_of_Council_of_Ministers_Meeting_KH01 20130510_Press_Release_of_Council_of_Ministers_Meeting_KH02 20130510_Press_Release_of_Council_of_Ministers_Meeting_KH03 20130510_Press_Release_of_Council_of_Ministers_Meeting_KH04ប្រភពឯកសារ៖

មហារីកឆ្អឹង


មហារីកឆ្អឹងគឺជាអ្វី?

មហារីកឆ្អឹង គឺជាពាក្យទូទៅមួយចំពោះ ឆ្អឹងហើម ដែលអាចបណ្តាលឲ្យស្លាប់ រោគហើមឆ្អឹង រោគឆ្អឹងទន់ រោគហើមសរសៃ បានរួមគ្នាជា ជំងឺមហារីកឆ្អឹង ដែលយើងតែងតែជួបប្រទះ។ មហារីកឆ្អឹង អាចកើតឡើងនៅក្នុង កោសិកាឆ្អឹង ឆ្អឹងដែលជាកត្តា បង្កឈាម ឆ្អឹងទន់ និង ជាសរសៃ ឬ ជាសមាសភាគនៃឆ្អឹងសន្លាក់ ដែលជាបែបផែន នៃ សភាព ដែលមានតែ អំពើអាក្រក់ នៃ តួខ្លួនមនុស្សទាំងមូល។ គ្លីនិកខាងពិនិត្យ និងព្យាបាលជម្ងឺមហារីកឆ្អឹងបានបែងចែកជាមហារីកឆ្អឹងដំបូង និងមហារីកឆ្អឹងបន្ទាប់។ មហារីកឆ្អឹង បន្ទាប់តែងតែ កើតឡើងនៅនៅឆ្អឹងត្រគាក ឆ្អឹងខ្នង និង ឆ្អឹងភ្លៅ។ ដុំសាច់មហារីកដំបូង នៃ ឆ្អឹង ដែលអាចបណ្តាលឲ្យស្លាប់ នោះគឺ កំរនឹងជួបប្រទះ ភាគច្រើននៃជម្ងឺមហារីកឆ្អឹង គឺ វិវត្តន៍ ពី(ដូចជាសុដន់ ក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត និង មហារីកក្រពេញប្រូស្តាត) ត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា ការប្តូរស្ថានភាពឆ្អឹង ពីទំហំ ឬជាលិកាផ្សេងៗគ្នា។

មហារីកឆ្អឹងមានអត្រាកើតឡើងខ្ពស់ប៉ុណ្ណាដែរ?

មហារីកឆ្អឹងប្រហែលជា ០.២% នៃ ចំនួនសរុបនៃជំងឺមហារីក។ ក្នុងមួយឆ្នាំៗ មានមនុស្ស ប្រហែលជា ២៨៩០ នាក់ ត្រូវបានទទួល រោគវិនិច្ឆ័យក្នុងការទទួលរងនូវជម្ងឺមហារីកឆ្អឹង មានមនុស្ស ប្រហែលជា ១៤១០នាក់ ត្រូវបានស្លាប់ នៃជំងឺមហារីកឆ្អឹង នៅលើ ពិភពលោក។ បើយោងទៅតាម ជំងឺមហារីកឆ្អឹង រោគមហារីកឆ្អឹង គឺជា មហារីកឆ្អឹង ដែលជួបប្រទះច្រើនជាងគេបំផុត គឺមាន ៣០%។ អត្រាកើតមានខ្ពស់ នៃ រោគមហារីកឆ្អឹងទៅលើ មនុស្សពេញវ័យ អត្រាកើតមាន ជំងឺភាគច្រើន អាយុពី ១០-២០ឆ្នាំ កើតមានជម្ងឺមហារីករវាងបុរស និងស្រ្តីគិតជាអនុបាតគឺ2:1។

មូលហេតុនៃជំងឺមហារីកឆ្អឹងមានអ្វីខ្លះ?

មូលហេតុនៃ ជំងឺមហារីកឆ្អឹង នៅមិនទាន់បានពិតប្រាកដនៅឡើយទេ តែងតែយល់ឃើញថាជា របួសរ៉ាំរ៉ៃខ្នាតតូច ស្រាល និង ជំងឺឆ្លងរ៉ាំរ៉ៃ ក៏បង្កឲ្យមាន ជំងឺមហារីកឆ្អឹង។ ជាទូទៅ ដំណាក់កាលលូតលាស់នៃឆ្អឹង ហើមរលាករ៉ាំរ៉ៃ កត្តាមកពីហ្សែន (Gene) ជាពិសេស ការឆ្លងនូវមេរោគផ្សេងៗ ការប្តូរឈាមនៅក្នុងឆ្អឹង គឺមិនបានស្រួល និង កត្តាពន្លឺវិទ្យុសកម្មជាច្រើន អាចមានការជាប់ទងនឹង ជំងឺមហារីកឆ្អឹង។

រោគសញ្ញាមហារីកឆ្អឹងដំណាក់កាលដំបូងមានការបង្ហាញអ្វីខ្លះ?

  • (១). អាចកើតមានជម្ងឺការខូចទ្រង់ទ្រាយឆ្អឹង។
  • (២). កើតមានការឈឺខ្នងដែលពិបាកនឹងពន្យល់ និងមិនព្រមជាស្បើយ។
  • (៣). គ្មានមូលហេតុបញ្ជាក់ច្បាល់លាស់ នៅក្នុងខ្លួនកើតមាននូវ ការបាក់ឆ្អឹងមួយ ឬក៏ច្រើនកន្លែង។
  • (៤). ដោយសារតែដុំសាច់ហើមមានសំពាធទៅលើស្មារតីនិងសរសៃឈាម បណ្តាលឲ្យ អវះយវះណាមួយ ឃ្លាតឆ្ងាយពីគ្នាកើតមានការស្ពឹកស្រពន់។
  • (៥). មានដុំសាច់ហើមរឹងនៅផ្នែកខាងក្រៅនៃឆ្អឹង មានអាការះឈឺ ឬអត់ឈឺ។
  • (៦). កើតមាននូវបាតុភូតដូចជាគ្រុនក្តៅ ថយទម្ងន់ អស់កម្លាំង និងសកម្មភាពសមត្ថភាពថយចុះ។
  • (៧). ឆ្អឹង និងកន្លែងសន្លាក់ឈឺ ឬ ក៏ហើម ការឈឺគឺធ្វើឲ្យរិលបន្ត ឬ ក៏មានអារម្មណ៍ឈឺ នៅពេលទទួលរងជម្ងឺ។

មធ្យោបារវិនិច្ឆ័យជម្ងឺមហារីកឆ្អឹងមានអ្វីខ្លះ?

១- ការត្រួតពិនិត្យស្គេន(Scan)ឆ្អឹង:🐈ដោយការចាក់បញ្ចូលបរិមាណតិចនៃភ្នាក់ងារផ្ទុយគ្នា ការប្រើប្រាស់នូវឧបករណ៍រូបថតពិសេសសំរាប់ស្រាវជ្រាវ ក្នុងរូបភាពនោះអាចបង្ហាញឲ្យឃើញនូវរូបភាពឆ្អឹង។

២- ការពិនិត្យដោយឆ្លុះ😼ពីខ្លួនប្រាណមនុស្ស ៖ ដូចជាX-ray, CT scan, MRI និងឧបករណ៍ពិនិត្យជាច្រើនទៀត អាចជួយឲ្យវេជ្ជបណ្ឌិតវាយតំលៃនូវទំហំនៃការជាប់ទាក់ទងដុំសាច់មហារីក។

៣- ការត្រួតពិនិត្យផ្នែកផ្សេងៗនៃខ្លួនប្រាណមនុស្ស ៖💟ការត្រួតពិនិត្យចំនែកតូចនៃជាលិកាពីដុំសាច់មហារីកនៃមហារីកឆ្អឹងដែលជាប់ទាក់ទង ក្នុងនោះរួមមាន :

  • (១) ការត្រួតពិនិត្យជាលិកាដោយម្ជុលស្រូប ៖ វេជ្ជបណ្ឌិតប្រើប្រាស់ម្ជុលស្តើង ដើម្បីយកចំណែកតូច នៃ ជាលិកា ពី ដុំសាច់មហារីក។
  • (២) ការវះកាត់ត្រួតពិនិត្យផ្នែកផ្សេងៗ នៃ ខ្លួនប្រាណមនុស្ស ៖ វេជ្ជបណ្ឌិតវះស្បែកចេញពីគ្នា រួចយកជាលិកា សាច់ហើម ទាំងមូល ឬ ជាលិកាសាច់ហើមមួយផ្នែក បន្ទាប់មកធ្វើការត្រួតពិនិត្យរោគមហារីកឆ្អឹង។

មធ្យោបាយព្យាបាលវះកាត់មហារីកឆ្អឹងមានអ្វីខ្លះ?

ការព្យាបាលវះកាត់មហារីកឆ្អឹងនៅតែជាមធ្យោបាយព្យាបាលដែលប្រើប្រាស់ញឹកញាប់ ក្នុងនោះរួមមាន:
  • (១). ការខ្វារសំអាត ៖ ដុំសាច់មហារីករួមមានវះសាច់ឆ្អឹង យកជាលិកាដុំសាច់មហារីកនៅក្នុងឆ្អឹងមកកាត់ធ្វើការលាងសំអាត។
  • (២). ការវះកាត់ចេញ ៖ វានឹងលេចឡើង នូវ ការលូតលាស់ នៃ សាច់ហើមក្នុងការកាត់ចេញឆ្អឹង ពី គល់សាច់មហារីករបស់វា។
  • (៣). ការវះកាត់ដោយកំបុត ៖ ការកាត់ចេញនូវសាច់ទាំងមូល នៃ សាច់មហារីក នៅកន្លែងដែលជារយះកាលនៃឆ្អឹងខ្នង។

មហារីកឆ្អឹងមានមធ្យោបាយថែទាំអ្វីខ្លះ?

ការរក្សាចំណីអាហារ

  • (១). ថែទាំតុល្យភាពឳជារស និង ភាពសំបូរហូរហៀរគ្រប់ប្រភេទនៅក្នុងចំណីអាហារ។
  • (២). ត្រូវបរិភោគបន្លែ និងផ្លែឈើស្រស់ឲ្យច្រើន។
  • (៣). ជៀសវាងនូវការប្រើប្រាស់សុរា និងចំណីអាហារដែលមានជាតិហិរ។

ការថែទាំចិត្ត

  • (១). បង្កើតឲ្យមាននូវបរិយាកាសល្អ ព្រមទាំងផាសុកភាព និង បរិស្ថានសុវត្ថិភាព ដើម្បីផ្តល់សុវត្ថិភាព ដល់ អ្នកជម្ងឺមហារីកឆ្អឹង។
  • (២). គួរដល់ពេលណែនាំ ដល់ អ្នកជំងឺមហារីកឆ្អឹង ជាមួយនឹងចំនេះដឹង ដែលទាក់ទងនឹង ជំងឺដើម្បីជួយឲ្យ អ្នកជំងឺ ទទួលបាននូវទំនុកចិត្ត។
  • (៣). សមាជិកក្នុងគ្រួសារ ត្រូវតែភ្ញាក់រលឹក គាំទ្រយកចិត្តទុកដាក់ ដល់ អ្នកជំងឺមហារីកឆ្អឹង លុបបំបាត់ ទុកក្រៀមក្រំ របស់អ្នកជំងឺ និង ការអស់សង្ឃឹម និង ការរំជួលចិត្តអវិជ្ជមាន ដទៃៗទៀត។

មធ្យោបាយព្យាបាលមហារីកឆ្អឹងដ៏ល្អបំផុត

តាមរយៈ ការសហការគ្នា រវាងវេជ្ជបណ្ឌិតផ្នែកខាងមហារីក , វេជ្ជបណ្ឌិតផ្នែកខាងព្យាបាល, វេជ្ជបណ្ឌិតផ្នែកខាងមហារីកវិទ្យុសកម្ម, វេជ្ជបណ្ឌិតផ្នែកខាងមហារីកមុខរបួសតូចបំផុត, គិលានុបដ្ឋាយិកាថែទាំមហារីក និងអ្នកបកប្រែជាច្រើន ដោយយោងទៅតាម ស្ថានភាពជំងឺ របស់ អ្នកជំងឺមហារីកឆ្អឹង ត្រូវឆ្លងកាត់ការពិគ្រោះ ពី អ្នកជំនាញ ដើម្បីធ្វើការអភិវឌ្ឍន៍វិនិច្ឆ័យរោគ ឲ្យមានប្រសិទ្ធិភាព កម្មវិធីព្យាបាលនិងត្រួតពិនិត្យអាការះជំងឺ ដើម្បីឈានទៅ សំរេចគោលដៅធ្វើឱ្យ ស្ថានភាពអ្នកជំងឺ មានភាពប្រសើរឡើង ក្រោយពី ការព្យាបាល។ ប្រភពឯកសារ៖ 

ប្រលោមលោក «ស្រ្តីនៃអង្គរ» ជួយផ្សព្វផ្សាយអង្គរ


✨អ្នកកាសែតចូលនិវត្តន៍អាមេរិកាំងម្នាក់ គឺ លោក ចន ប៊ជិស (John Burgess) ព្យាយាម អស់រយៈពេល ១០ឆ្នាំ បង្កើត តួអង្គស្រ្តីអង្គរម្នាក់ ដែលរស់នៅជាមួយនឹងព្រះរាជា និង ដឹងរឿងរ៉ាវទាំងឡាយក្នុង សម័យអង្គរ តាមរយៈ សៀវភៅ ប្រលោមលោកមួយក្បាល ដែលមានចំណងជើងថា «ស្រ្តីនៃអង្គរ» ឬ «Woman of Angkor»។

នេះគឺជាសៀវភៅប្រលោមលោកដ៏អស្ចារ្យខ្នាតវែង៥០០ទំព័រ ដែលជួយដល់ ការស្រមៃរបស់លោក អំពីរឿងរ៉ាវនៃសម័យអង្គរ។ ពិធីផ្សព្វផ្សាយសៀវភៅរឿង «ស្រី្តនៃអង្គរ» នៅថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៣ នៅបណ្ណាគារ One More Page Book នាទីក្រុង រដ្ឋVirginia សហរដ្ឋអាមេរិក ។ អ្នកនិពន្ធ ចន ប៊ជិស ៖ «ខ្ញុំចង់ឲ្យអង្គរល្បីជាងនេះ នៅក្នុង ពិភពលោក។ នៅលោកខាងលិច យើងធំដឹងក្តីដឹងអំពី អេហ្ស៊ីបបុរាណ ក្រិចបុរាណ និង រ៉ូមបូរាណ។ យើងដឹងអំពីព្រះរាជា ដ៏មាន ឫទ្ធិអំណាចអស្ចារ្យ ព្រឹត្តិការណ៍ប្ រវត្តិសាស្រ្ត នៃ អារិយធម៌ទាំងនោះ ប៉ុន្តែអរិយធម៌អង្គរ ដែលមានភាពរុងរឿង ភាពអស្ចារ្យ សំណង់ និងសិល្បៈ ដូច អារិយធម៌ទាំងនោះដែរ មិនសូវមានអ្នកស្គាល់ នៅសហរដ្ឋអាមេរិកទេ។ ដូច្នេះខ្ញុំសង្ឃឹមថា តាមរយៈសៀវភៅនេះ នឹងមានមនុស្ស មួយចំនួនថែមទៀត ដឹងអំពីអរិយធម៌ដ៏អស្ចារ្យនេះ»។ សៀវភៅប្រលោមលោករឿង«ស្រី្តនៃអង្គរ»លក់អស់គ្មានសល់នៅបណ្ណាគារ One Page Book៕ News:  More Info:  Buy: 

ទុក និង ទុក្ខ


ទុក

ទុក ( កិ.🎀 ) ដាក់​វត្ថុ​អ្វី​ក្នុង​ទីណា​មួយ​ដើម្បី​ឲ្យ​គង់​នៅ ឬ​រក្សា​អ្វី​ៗ​ឲ្យ​គង់ : ទុក​ទ្រព្យ ។ បម្រុង​ឲ្យ, ផ្គង​ឲ្យ : ទុក​បាយ​ឲ្យ, ទុក​ប្រាក់​ឲ្យ ។ ទុក​ដាក់ ទុក​អីវ៉ាន់​មាន​របៀប, ទុក​ដោយ​ប្រយ័ត្ន ។ ទុក​ដាក់​កូន​ចៅ រៀប​ចំ​ឲ្យ​កូន​ឬ​ចៅ​មាន​គូ​ស្រករ ។ ព. ទ. បុ. ថា : ធ្វើ​ស្រែ​មើល​ស្មៅ ទុក​ដាក់​កូន​ចៅ មើល​ផៅ​សន្ដាន (មាន​អត្ថន័យ​រាក់​ដែរ​ទេ) ។ មួយ​យ៉ាង​ថា ទុក​ដាក់​កូន​ចៅ ត្រូវ​ពិនិត្យ​ផៅពង្ស; មួយ​យ៉ាង​ទៀត​ថា : មុន​នឹង​ទុក​ដាក់​កូន ត្រូវ​សួរ​បង​ប្អូន​និង​ចិត្ត​កូន​សិន (នេះ​ក៏​មាន​អត្ថន័យ​រាក់​ៗ​ដែរ) ។ យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ ផ្ចង់​ចិត្ត​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​ជានិច្ច ។

ទុក្ខ

ទុក្ខ ទុក បា.; សំ. ( ន.🤪 ) (ទុះខ) សេចក្ដី​ព្រួយ, សេចក្ដី​លំបាក (កាយ​និង​ចិត្ត) : កើត​ទុក្ខ, មាន​ទុក្ខ ។ ពាក្យ​ផ្ទុយ : សុខ ។ ឈ្មោះ​អរិយសច្ច​ទី ១ (ក្នុង​អរិយសច្ច​ទាំង ៤) បាន​ខាង​សេចក្ដី​ទុក្ខ ដែល​កើត​អំពី ជាតិ, ជរា, ព្យាធិ, មរណៈ, សេចក្ដី​សោក​ស្ដាយ, ខ្សឹកខ្សួល, លំបាក​កាយ, តូច​ចិត្ត, ទង្គឹះ​តានតឹង​ចិត្ត; ហៅ​ឲ្យ​ពេញ​ថា ទុក្ខអរិយសច្ច ឬ ទុក្ខសច្ច (ម. ព. ចតុរារិយសច្ច ផង) ។

  • ទុក្ខក្ខន្ធ (ទុក-ខ័ក-ខ័ន) ន.🐟 (បា.; សំ. ទុះខស្កន្ធ) គំនរ​ទុក្ខ, កង​ទុក្ខ គឺ​ប្រជុំ​នៃ​សេចក្ដី​ទុក្ខ​គ្រប់​យ៉ាង ។
  • ទុក្ខក្ស័យ (ទុក-ខ័ក ក្សៃ) ន. (បា. ទុក្ខក្ខយ; សំ. ទុះខក្សយ) ដំណើរ​អស់​ទុក្ខ, ទី​អស់​ទុក្ខ (ព្រះ​និព្វាន) : ព្រះ​អរហន្ត​ទាំងឡាយ លោក​បាន​ដល់​នូវ​ទុក្ខ​ក្ស័យ​ហើយ; ព្រះ​និព្វាន​ជា​ទុក្ខ​ក្ស័យ ។
  • ទុក្ខនិរោធ (ទុកខៈនិរោត) ន. (បា.) សេចក្ដី​រំលត់​ទុក្ខ; ទី​រំលត់​ទុក្ខ (ព្រះ​និព្វាន), ជា​ឈ្មោះ​នៃ​អរិយសច្ច​ទី ៣ (ក្នុង​អរិយសច្ច​ទាំង ៤) បាន​ខាង​ដំណើរ​រំលត់​តណ្ហា​អស់ មិន​មាន​សល់; ហៅ​ឲ្យ​ពេញ​ថា ទុក្ខនិរោធអរិយសច្ច ឬ ទុក្ខនិរោធសច្ច (ម. ព. ចតុរារិយសច្ច ផង) ។
  • ទុក្ខនិរោធគាមិនី (ទុក-ខៈនិរោធៈ–) ន.🙈 (បា.) សេចក្ដី​ប្រតិបត្តិ​ជា​ផ្លូវ​ឬ​ជា​ឧបាយ​ឲ្យ​រលត់​ទុក្ខ (អដ្ឋង្គិកមគ្គ), ជា​ឈ្មោះ​នៃ​អរិយសច្ច​ទី ៤ (ក្នុង​អរិយសច្ច​ទាំង ៤) បាន​ខាង​ផ្លូវ​មាន​អង្គ ៨ គឺ សេចក្ដី​យល់​ត្រូវ, តម្រិះ​ត្រូវ, ការ​ស្ដី​និយាយ​ត្រឹមត្រូវ, ការងារ​ត្រឹមត្រូវ, ការ​ចិញ្ចឹម​ជីវិត​ត្រឹមត្រូវ, ព្យាយាម​ត្រូវ, ការ​រឭក​ត្រូវ, ដំណើរ​តាំង​ចិត្ត​ខ្ជាប់ខ្ជួន​ត្រូវ ហៅ​ឲ្យ​ពេញ​ថា ទុក្ខនិរោធគាមិនីបដិបទាអរិយសច្ច ឬ​ហៅ​ថា មគ្គសច្ច ក៏​បាន (ម. ព. ចតុរារិយសច្ច ផ) ។
  • ទុក្ខនិរោធសច្ច (ទុក-ខៈនិរោធៈស័ច) ន. (បា.) សេចក្ដី​រលត់​ទុក្ខ​ជា​ធម៌​មាន​ពិត (ម. ព. ទុក្ខនិរោធ) ។
  • ទុក្ខបរិញ្ញា (ទុ-ខៈប៉ៈរ៉ិញ-ញ៉ា) ន. (បា.) កំណត់​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ទុក្ខ, កំណត់​បាន​ថា​ជា​ទុក្ខ, ប្រាជ្ញា​ដែល​កត់​សម្គាល់​យល់​ថា​ជា​ទុក្ខ ។
  • ទុក្ខប្បទាន (ទុក-ខ័ប-ប៉ៈ–) ន. (បា.) ការ​លើក​ទុក្ខ​ធុរៈ​ទម្លាក់​ទៅ​លើ​គេ, ការ​ផ្ដេក​វេរ​ទុក្ខ​ធុរៈ​ឲ្យ​គេ ។
  • ទុក្ខប្បហាន (ទុក-ខ័ប-ប៉ៈ–) ន. ♎(បា.) ការ​លះ​សេចក្ដី​ទុក្ខ គឺ​ការ​រលាស់​សេចក្ដី​ទុក្ខ​ចោល​មិន​ឲ្យ​ទំនៅ​ក្នុង​ចិត្ត : ទុក្ខប្បហាន​ជា​ហេតុ​នាំ​ឲ្យ​បាន​សេចក្ដី​សុខ ។
  • ទុក្ខវេទនា (ទុក-ខៈវេទៈនា) ន. (បា.) ដំណើរ​ដឹង​នូវ​សេចក្ដី​ព្រួយ, លំបាក; ដំណើរ​រង​អារម្មណ៍ ឬ​ទទួល​អារម្មណ៍​ជា​ទុក្ខ, សេចក្ដី​សោយ​ទុក្ខ​ ។ ហៅ​ត្រឹមតែ វេទនា ប៉ុណ្ណេះ ក៏​គង់​សំដៅ​សេចក្ដី​ថា ទទួល​រង​អារម្មណ៍​ជា​ទុក្ខ​ដែរ : រង​វេទនា ។ ខ្មែរ​យើង​ប្រើ​ជា កិ. ក៏​មាន : វេទនា​ណាស់ !, វេទនា​អ្វី​ម៉្លេះ​ទេ! ឬ វេទនា​អ្វី​ម្ល៉េះ​ហ៎្ន ! ។
  • ទុក្ខសច្ច (ទុក-ខៈ ស័ច) ន. 🦹(បា.) សេចក្ដី​ទុក្ខ​ជា​ធម៌​មាន​ពិត (ម. ព. ទុក្ខ) ។
  • ទុក្ខសមុទយ (ទុក-ខៈសៈមុទៈយៈ) ន. 💧(បា.) ហេតុ​ដែល​នាំ​ឲ្យ​កើត​ទុក្ខ (តណ្ហា), ជា​ឈ្មោះ​នៃ​អរិយសច្ច​ទី ២ (ក្នុង​អរិយសច្ច​ទាំង​៤) បាន​ខាង​តណ្ហា​ដែល​ជា​ហេតុ​នាំ​បណ្ដាល​ឲ្យ​កើត​ទុក្ខ; ហៅ​ឲ្យ​ពេញ​ថា ទុក្ខសមុទយអរិយសច្ច ឬ ទុក្ខសមុទយសច្ច (ម. ព. ចតុរារិយសច្ច ផង) ។
  • ទុក្ខសមុទយសច្ច (ទុក-ខៈសៈមុទៈ យៈស័ច) ន. (បា.) ហេតុ​ដែល​នាំ​បណ្ដាល​ឲ្យ​កើត​ទុក្ខ​ជា​ធម៌​មាន​ពិត (ម. ព. ទុក្ខសមុទយ) ។ល។
ប្រភពឯកសារ៖ វចនានុក្រមខ្មែរ សម្តេចសង្ឃវាជ ជួន ណាត

𒐪សេច​ក្តី​ប្រកាស​ព័ត៌មាន៖ សារ​មន្ទីរ​មេត្រូ​ប៉ូលី​តែន (Metropolitan Museum) នៅទីក្រុង​ញ៉ូវ​យ៉ក សំរេច​ប្រគល់​រូបបដិមា​ខ្មែរ​ មក​ឱ្យ​កម្ពុជាវិញ


ក្រោយពីការពិភាក្សាជាច្រើនលើកជាមួយទីស្តីការគណរដ្ឋមន្រ្តីមក សារមន្ទីរ នៅទីក្រុងញ៉ូវយ៉ក នៅពេលថ្មីៗនេះ បានសំរេចចិត្តប្រគល់មកឱ្យព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាវិញ នូវ រូបបដិមាថ្មពីរនៃសតវត្សរ៍ទី ១០ ដែលមានឈ្មោះថា “បនទវៈ លុតជង្គង់” (Kneeling Pandawas) ពេលខ្លះត្រូវបានគេស្គាល់ថា “ជាអ្នកបំរើ លុតជង្គង់” (Kneeling Attendants) ដែលត្រូវបានគេលួច ចេញពីប្រាសាទចិន នៅកោះកែរ អំឡុងពេលនៃសង្រ្គាមស៊ីវិលក្នុងប្រទេសកម្ពុជា នាទសវត្សរ៍ ទី៧០។ រូបទាំងពីរនេះ ជាផ្នែកមួយនៃរូបបដិមាមួយក្រុមដែលតំណាងឱ្យការប្រយុទ្ធតស៊ូដ៏ល្បី ល្បាញរវាង ភីម () និងឌូរីយោដាន () នៃរឿងព្រេងមហាភារតះ () ហើយដែលត្រូវបានគេកាច់បំបាក់យ៉ាងឃោរឃៅចេញពីជើងទម្ររបស់វា និងបញ្ជូនចេញទៅសារ មន្ទីរ និងការសន្សំទុកឯកជននានាជុំវិញពិភពលោក។

2_kneeling_attendant

នៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ខ្លួនចុះថ្ងៃទី ០៣ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ២០១៣ សារមន្ទីរ Metropolitan បានដកស្រង់សំដី នាយករបស់ខ្លួន លោក ថាៈ «សារមន្ទីរប្តេជ្ញា ចិត្តអនុវត្តយ៉ាងហ្មត់ចត់ នូវបទដ្ឋាននៃទីកន្លែងដើម គឺមិនគ្រាន់តែទៅលើរបស់ដែលទើបទទួល បានថ្មីៗប៉ុណ្ណោះទេ គឺថែមទាំងទៅលើការសិក្សាស្វែងយល់ ពីការងារក្ នុងការប្រមែប្រមូលសន្សំ ទុក របស់ខ្លួនដ៏យូរយារមកហើយ ក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដែលកំពុងតែប្រព្រឹត្តទៅដើម្បីសិក្សា ស្វែងយល់ឱ្យបានច្រើន ដែលអាចធ្វើបាន ទៅលើប្រវត្តនៃកម្មសិទ្ធិផងដែរ»។ នេះជាករណីមួយ ដែលក្នុងនោះព័ត៌មានបន្ថែម… បានធ្វើឱ្យសារមន្ទីរពិចារណាទៅលើភាពពិតជាក់ស្តែងដែល មិនបានដឹងនៅពេលដែលបានទទួលនិងចាត់វិធានការ…។ ក្នុងការបញ្ជូនត្រឡប់មកវិញនូវរូប បដិមាទាំងពីរនេះ លោក Thomas P. Campbell នាយកសារមន្ទីរ Metropolitan បានមាន ប្រសាសន៍ថា៖ “…សារមន្ទីរកំពុងតែពង្រឹងទំនាក់ទំនង ល្អ ដែលខ្លួនបានរក្សាជាយូរមកហើយនោះ ជាមួយនឹង ស្ថាប័នអ្នកសិក្សាស្ រាវជ្រាវ និងសហសេវិកកម្ពុជា ក៏ដូចជាការជំរុញ និងបន្តនូវទំនាក់ ទំនងល្អព្រមទាំងកិច្ចពិភាក្សាល្អរវាងគ្នា និងគ្នា”។ […] ប្រភពឯកសារ៖   

🌠ប័ណ្ណប្រកាស ក្រដាសប្រាក់គំរូថ្មី ប្រភេទ ១០០០០០ រៀល


ដើម្បី​ចូលរួម​អបអរសាទរ​ព្រះ​រាជពិធី​បុណ្យចម្រើនព្រះជន្ម​ ​ ព្រះករុណា​ ព្រះបាទ​សម្ដេច​ ព្រះ​បរមនាថ​ នរោត្តម​ សីហ​មុនី​ ព្រះមហាក្សត្រ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ 🎃​ ក្នុង​គម្រប់​ព្រះ​ជន្មាយុ​ ៦០​ យាង​ចូល​ ៦១​ ព្រះ​វស្សា​ ដែល​នឹង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៣-១៤-១៥​ ខែឧសភា​ ឆ្នាំ​២០១៣​ ខាង​មុខ​នេះ​ សម្ដេច​អគ្គមហាសេនាបតី​តេ​ជោ​ ហ៊ុន​ សែន​ នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ បាន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ធនាគារជាតិ​នៃ​កម្ពុជា​ បោះផ្សាយ​ ដាក់​ឱ្យ​ចរាចរ​ និង​ប្រើប្រាស់​នូវ​ធនប័ត្រ​ ប្រភេទ​ ១០០០០០​ រៀល​ គំរូ​ថ្មី​ ក្នុង​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ។​

ធនប័ត្រ​ប្រភេទ​ ១០០០០០​ រៀល​ គំរូ​ថ្មី​នេះ​ នៅ​ផ្ទៃ​ខាង​មុខ​មាន​រំលេច​ឡើង​នូវ​រូបភាព​ ព្រះ​ឆាយាល័ក្ខណ៍​នៃ​អតីត​ព្រះមហាក្សត្រ​ ​ ព្រះ​បរម​រតន​កោដ្ឋ​ និង​ សម្តេចព្រះ​មហាក្សត្រី​ នរោត្តម​ មុនិនាថ​ សីហ​នុ​ ​ មើល​ពីមុខ​បញ្ឆិត​ចំហៀង​ខាងឆ្វេង​ ព្រមទាំង​មាន​រូបភាព​នាគ​ក្បាល​ ៩​ ដែល​យក​គំរូ​តាម​រូបចម្លាក់​ថ្ម​នៅ​ស្ពាន​កំពង់ក្តី​តាម​បណ្តោយ​ផ្លូវជាតិ​លេខ​៦​ ក្នុង​ខេត្តសៀមរាប​ ។​ នៅ​ផ្ទៃ​ខាង​ខ្នង​ ផ្នែក​កណ្ដាល​នៃ​ធនប័ត្រ​នេះ​ មាន​រំលេច​រូបភាព​ព្រះ​ឆាយាល័ក្ខណ៍​នៃ​អតីត​ ព្រះមហាក្សត្រ​ ​ ព្រះ​បរម​រតន​កោដ្ឋ​ និង​ សម្តេចព្រះ​មហាក្សត្រី​ នរោត្តម​ មុនិនាថ​ សីហ​នុ​ ព្រមទាំង​ ព្រះករុណា​ ព្រះបាទ​សម្តេចព្រះ​បរមនាថ​ នរោត្តម​ សីហ​មុនី​ ព្រះមហាក្សត្រ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ 🍸​ ហើយ​នៅ​ផ្នែក​ខាងស្តាំ​ មាន​រូបភាព​ស្តេច​គ្រុឌ​ឈរ​សម្តែង​ឫទ្ធ​ ដែល​យក​គំរូ​តាម​រូបចម្លាក់​ថ្ម​ នៅ​ប្រាសាទព្រះខ័ន​ ក្នុង​ខេត្តសៀមរាប​ ។​

10000Riel_1 10000Riel_2 10000Riel_3 10000Riel_4 (1)

ប្រភពឯកសារ៖ 

ព្រះអាទិត្យថ្មីលើផែនដីចាស់


សង្ខេបរឿង៖

សួន សម ជាកូនប្រុសរបស់លោកពូ សួន សុខ និង មីងសន កសិករនៅភូមិបរវិល ស្រុកសង្កែខេត្តបាត់ដំបង។ កាលពីឆ្នាំ ១៩៤៩ ពូសុខ ត្រូវទាហានបារាំងចាប់យកទៅធ្វើទា រុណកម្មនៅស្រុកអាចម៍រមាសរហូតដល់បាត់បង់ជីវិតដោយ គេចោទថាគាត់ ចូលដៃជាមួយ ខ្មែរឥស្សរៈ។ មរណៈភាពរបស់ឳពុកបានបង្ខំអោយ សម បញ្ឈប់ការសិក្សារត្រឹមថ្នាក់ ឧត្តម ដ្ឋាន ដើម្បីមកធ្វើស្រែចំការ ជាមួយម្តាយ មេម៉ាយ។ មួយឆ្នាំក្រោយមក សម ត្រូវពួកខ្មែរ ឥស្សរៈសង្ស័យថា ចូលដៃជើង ជាមួយពួកបារាំងវិញ។ មើលឃើញ សេចក្តីស្លាប់ដែលអាន កើតមានដល់ជីវិតខ្លួន សម ក៏គេចខ្លួនមកនៅក្រុងបាត់ដំបង។ បួនថ្ងៃក្រោយមកម្តាយសម ក៏លាចាក លោកនេះទៅទៀត ដោយសារជម្ងឺអាសន្នរោគ។ លុះបានធ្វើបុណ្យបូជាសព ម្តាយរួចរាល់ហើយ សម ក៏សំរេចចិត្តធ្វើដំណើរ ទៅរស់នៅទីក្រុងភ្នំពេញ។ ពេលនោះ សម ទើបតែមានអាយុ ១៨ឆ្នាំ ហើយជាដំបូងដែលសម មកស្គាល់ទីក្រុងភ្នំពេញ។
មកដល់ទីក្រុងភ្នំពេញ សម ស្នាក់នៅក្នុងវត្តមហាមន្ត្រីជាមួយព្រះភិក្ខុសៅ ដែល និមន្តមកពីខេត្តបាត់ដំបង ព្រះភិក្ខុអង្គនេះបាន ជួយជ្រោមជ្រែងរកការងារអោយ សម ធ្វើក្នុងហាងជំនួញមួយ បានកំរៃប្រចាំថ្ងៃ ១៥៛។ សមបានឈប់ធ្វើការនៅក្នុងហាងនោះ ដោយពុំអានទ្រំាទ្រ ពីការមើលងាយពីសំណាក់កាប៉ូរ៉ាល និងអ្នកធ្វើការមួយចំនួននៅទី នោះ។ សម បានសុំចូលធ្វើជា កម្មករហាងជំនួញផ្សេងៗ និងកិច្ចការរាជការខ្លះទៀតហើយ ផ្លាស់ប្តូរកន្លែងជារឿយៗ ដោយពុំអាចអត់ទ្រាំ និង ពាក្យសំដី មើលងាយពីអ្នកត្រួតត្រាកន្លែង នោះបាន។ ទីបំផុត សម សំរេចចិត្តធ្វើជាកម្មករធាក់ស៊ីក្លូ (ត្រីចក្រយាន)។
ក្នុងក្របខណ្ឌជាកម្មករ ធាក់ស៊ីក្លូ សម បានទទួលយកនាង សយ ជាស្រីបំរើក្នុងគេ ហដ្ឋានគហបតីម្នាក់ធ្វើជាប្រពន្ធ។ ពេលនោះ សម លែងនៅក្នុងវត្តទៀតហើយ គាត់នំាប្រ ពន្ធគាត់ទៅជួលខ្ទមមួយតូចនៅជិតផ្សារសួនថ្មី (ផ្សារចាស់)។ ក្នុងជីវភាពដូចនេះ សម ត្រូវ រកប្រាក់អោយបាន៣០រៀល មួយថ្ងៃសំរាប់បង់ថ្លៃស៊ីក្លូ និង១០០រៀល ក្នុងមួយខែសំរាប់ អោយឈ្នូលផ្ទះខ្ទម។ ដោយរដូវនោះភ្ លៀងធ្លាក់ញឹកញាប់ពេក សម មិនអាចរកប្រាក់បាន គ្រប់ចំនួនទេ សូម្បីប្រាក់ ៣០រៀល ក្នុងមួយថ្ងៃ ក៏សមរក មិនបានផង។ មានពេលខ្លះសម ត្រូវភ្នាក់ងារប៉ូលីសបង្ខំអោយបង់ពិន័យ ជាប្រាក់បន្ថែម លើកង្វះប្រាក់លើស៊ីក្លូទៀត ដោយ គាត់បានធ្លាប់ ប្រព្រឹត្តខុសច្បាប់ចរាចរណ៍។ ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ជីវភាពកាន់តែដុនដាប សមរកប្រាក់បង់ថ្លៃស៊ីក្លូមិនបានធ្វើអោយថៅកែ គឹមលៀង ប្រពន្ធ គឹម ឈុន អូសយកស៊ីក្លូ ទៅវិញ។
ក្នុងជីវភាពជាកម្មករត្រីចក្រយាន សម តែងតែទទួលនូវការមើលងាយមើលថោកពី សណាក់អ្នកមានប្រាក់ អ្នកមានបុណ្យសក្ត័ និងអ្នកមានអំណាច ជាហេតុធ្វើអោយគាត់តូច ចិត្តនឹងវាសនា នៃជីវិតរបស់គាត់។ ក្រោយពេលអ្នកស្រី គឹម លៀង អូសយកស៊ីក្លូទៅវិញ សម ធ្លាក់ខ្លួនទំនេគ្មានការងារធ្វើ។ ទោះបីជាខំស្វែងរកការងារគ្រប់ទីកន្លែងយ៉ាងណាក៏ ដោយ ក៏សម រកមិនបានដែរ ព្រោះគ្មានប្រាក់ ៥០០ រៀលសូកគេមុន។ ជីវភាពរបស់ សម កាន់តែដាបទៅៗ ជាលំដាប់រហូតដល់របស់ទ្រព្យបន្តិចបន្តួចដែលមានដើម្បីដោះស្រាយប្រ ចាំថ្ងៃកុំពុងស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពបែបនេះ តាសានម្ចាស់ខ្ទមបានមកទារប្រាក់ឈ្នូលផ្ទះទៅ ទៀត។ សម មានការសំបាកចិត្តយ៉ាងខ្លាំងក្នុងរឿងប្រាក់ ១០០ រៀលនេះ កំពុងតែពិបាក ចិត្តឈ្មោះសៅ ដែលជាជនរកស៊ីលួចឆក់ស្នាក់នៅម្តុំខ្ទមនោះដែរ បានមកបញ្ចុះបញ្ចូល អោយរកស៊ីជាមួយវា។ ប៉ុន្តែដោយមិនធ្លាប់ប្រព្រឹត្តអំពើទុច្ចរិតហើយស្រឡាញ់តែភាពទៀង ត្រង់ ទោះបីលំបាកវេទនាយ៉ាងណាក៏សម មិនព្រមធ្វើតាម សៅឡើយ។
ឥឡូវនេះសម ធ្លាក់ខ្លួននាំប្រពន្ធដើរត្រាច់ចរគ្មានគោលដៅជ្រកកោនតាមសំយាប ផ្ទះចិន យប់ត្រង់ណាដេកត្រង់ហ្នឹងព្រោះតាសានបានបណ្តេញចេញពីខ្ទម។ ល្ងាចមួយសម និងសយ បានមកស្នាក់នៅសំយាបព្រះវិហារ លោកសង្ឃយួននៅម្តុំទួលព្រះស្រី ដោយនៅ សល់ប្រាក់ ១០រៀលប៉ុណ្ណោះ។ នាងសយក៏សំរេចប្រាប់ប្តីថា នាងនឹងទៅស៊ីឈ្នូលបំរើថៅ កែហុក នៅថ្ងៃស្អែក។ សម មិនចង់អោយប្រពន្ធជាទីស្រឡាញ់របស់គាត់ទៅស៊ីឈ្នូលគេ ទេ តែដោយសារការខ្វះខាតនិងដោយសារការទទូចអង្វររបស់សយ ហើយប្រាក់ឈ្នួលក៏ បានច្រើនរហូតដល់ ២០០រៀលក្នុងមួយខែ សមក៏យល់ព្រម។ ពេលនោះសម ក៏សំរេចចិត្ត វិលត្រឡប់ទៅស្រុកកំណើតដើម្បីលក់របស់កេរ្តិ៍អាករ ដែលនៅសេសសល់យកលុយមករក ស៊ី។ ស្អែកឡើងប្តីប្រពន្ធទាំងពីរនាក់បែកគ្នា សយ ទៅស៊ីឈ្នួលបំរើថៅកែហុក ឯសម ធ្វើដំណើរទៅបាត់ដំបង។
រាត្រីដំបូងនៅផ្ទះថៅកែហុក នាយទុនរូបនេះបានរំលោភលើរាងកាយនាង សយ។ ព្រឹកឡើងនាងសយ លួចរត់ចេញពីផ្ទះថៅកែហុក មកស្នាក់នៅផ្ទះនាយម៉ី-នាងមុំ ដែលជា មិត្តរួមមុខរបររបស់សម។ លុះត្រឡប់មកពីបាត់ដំបងវិញ សមបានដឹងរឿងនេះហើយបាន ផ្តេជ្ញាសំលាប់ថៅកែហុក សងជំងឺចិត្តទាល់តែបានទោះបីនាង សយអង្វរយ៉ាងណាក៏ពុំព្រម ដែរ។ ក្នុងរឿងនេះសមត្រូវចាញ់ឧបាយកលថៅកែហុក ដោយសារតែ ប្រាក់ ១០០០០រៀល ហើយត្រូវជាប់គុក ៣ខែក្នុងគុកធំ។
ក្រោយចេញពីគុកមក សម បាននាំសយ ទៅរស់ជាបណ្តោះអាសន្នជាមួយគ្រួសារ នាយម៉ី តាមការទទូចមិនអនុគ្រោះពីគ្រួសារនេះ។ ពេលនោះសមប្រកបការងារជាអ្នកធាក់ ស៊ីក្លូ ទៀតថ្ងៃមួយសម ត្រូវរងគ្រោះដោយឡានបុករួចរត់បាត់ទៅ សមមានគ្រោះថ្នាក់ជា ទម្ងន់ត្រូវសំរាកព្យាបាលនៅមន្ទីពេទ្យធំអស់រយៈពេលជាងមួយខែ។ ពេលចេញធ្វើពីពេទ្យ សម សំរេចចិត្តប្តូរមុខរបរដោយយល់ថា របរនេះមានគ្រោះថ្នាក់ហើយរកប្រាក់ពុំសូវបាន ផង។ សម បានចូលធ្វើការក្នុងរោងចក្រធ្វើសារប៊ូរបស់នាយទុនចិនម្នាក់ដោយបានកំរៃ ៣០ រៀលក្នុងមួយថ្ងៃ ពីរខែក្រោយមកសមបានឡើងឋានៈជាកាប៉ូរ៉ាលហើយនាំប្រពន្ធទៅ ស្នាក់ នៅក្នុងរោងចក្រនោះតែម្តងតែមិនយូរប៉ុន្មាន សមត្រូវអ្នកចាត់ការថ្មីឈ្មោះ សេង ហុង ដែល ជាក្មួយរបស់សេង លី មកជំនួសអោយ សេង អានជាកូនសេង លី បណ្តេញចេញពីកន្លែង ធ្វើការដោយសារតែ សម ពុំព្រមយកកម្មករចិនមកជំនួសកន្លែងកម្មករខ្មែរតាមសំនើររបស់ វា។ សមបាននាំ សយទៅរស់នៅជាបណ្តោះអាសន្ន ជាមួយគ្រួសារនាយម៉ីម្តងទៀតដោយ យកស៊ីក្លូរបស់នាយម៉ីមកធាក់ក្នុងពេលយប់ ហើយជួយចេញតម្លៃឈ្នូលស្មើគ្នា។
ជីវភាពបែបនេះពុំបានគ្រប់គ្រាន់ឡើយ សម ខំស្វែងរកការងារថ្មីធ្វើវិញ ហើយបាន ធ្វើជាកម្មកររោងចក្រមួយទៀត។ តែមិនយូរប៉ុន្មានក៏ត្រូវថៅកែបណ្តេញមិនអោយធ្វើការ មកពីរឿងជួយការពាផលប្រយោជន៍កម្មករដូចគ្នា។ ចេញពីនោះមក សមចូលធ្វើការកម្មករ លីសែងនៅកំពង់ផែ តែក៏ត្រូវនាយទុនបញ្ឈប់អោយលែងធ្វើការទៀតពីរឿងដូចមុនដដែល ។ សមក៏វិលត្រឡប់ទៅធ្វើកម្មករធាក់ស៊ីក្លូដូចដើម ដោយយកស៊ីក្លូរបស់នាយម៉ី មកធាក់ ពេលថ្ងៃ ទុកពេលយប់អោយម្ចាស់គេ។ សមមានគំនិតថ្មីចង់ការពារនិងលើកស្ទួយជីវភាព កម្មករ ក៏នាំពួកកម្មករស៊ីក្លូបង្កើតបានជាសមាគមស្ងាត់ៗ ដោយមិនសុំច្បាប់អនុញ្ញាតពីរាជ ការហើយ សមមានតួនាទីជាប្រធាន។ ក្រោយមកមានពួកអ្នកនយោបាយពីរនាក់ មកអែប ជាមួយសម យកសមាគមនេះធ្វើជាឈ្នាន់សំរាប់ជាប់ឆ្នោតជាតំណាងរាស្ត្រ។ ក្រោយពេល ពួកអ្នកទាំងពីររូបនេះបានសំរេចដូចបំណងគេលែងរវល់នឹងសមាគមនេះទៀត សមាគម ក៏រាយបាត់រូបទៅ។ ផ្ទះដែលជួលធ្វើជាទីស្នាក់ការសមាគមក៏ត្រូវគេដកហូតទៅជួលអោយ ចិនយូនវិញព្រោះបានថ្លៃច្រើនជាង។ សមនិងប្រពន្ធដែលបានស្នាក់នៅទីនោះក៏ត្រូវទៅរក ជួលកូនខ្ទមតូចមួយនៅជាយក្រុងវិញ។ នៅតែជាអ្នកធាក់ស៊ីក្លូដដែល ប៉ុន្តែកំលាំងកាយ គាត់កាន់តែទ្រុឌទ្រោមណាស់ទៅហើយ។ សម មិនអាចធាក់ស៊ីក្លូពេញមួយថ្ងៃដូចមុនទៀត ទេមានពេលខ្លះសមដេកឈឺមិនធាក់ស៊ីក្លូទៀតផង។ យប់មួយដោយពីថ្ងៃមិនបានទៅធាក់ ស៊ីក្លូ សមបានឆ្លៀតចេញទៅធាក់ដើម្បីយកកំរៃខ្លះ សន្សំទុកដល់ថៃ្ងដែលប្រពន្ធខ្លួនសំរាល កូន សមមិនគ្រាន់តែរកប្រាក់មិនបានទេតែថែមទាំងត្រូវពួកអ្នកលេងពីរនាក់ទាត់ធាក់ថែម ទៀតព្រោះគ្មានលុយមួយសេនសំរាប់ពួគវាប្លន់។ លុះត្រលប់មកខ្ទមវិញសយបានប្រាប់ ថានាង ឈឺពោះបី បួនដងរួចមកហើយ។ សម ពិបាកចិត្តយ៉ាងខ្លាំងពីរឿងប្រពន្ធឆ្លងទន្លេ នេះព្រោះគ្មានប្រាក់ និងគ្មានទីពឹងទីបំផុតនាងសយក៏ត្រូវបាត់បង់ជីវិតដោយសារតែឆ្លង ទន្លេមិនរួចព្រោះគ្មានជំនួយពីគ្រូពេទ្យ។ ក្រោយពីបូជាខ្មោចប្រពន្ធយ៉ាងស្ងាត់ៗ ក្រោមការ ជួយជ្រោមជ្រែងពីពួកកម្មករដូចគ្នា សម ក្លាយជាមនុស្សគ្មានទីពឹង ប្រាក់កាសក៏គ្មានស៊ីក្លូ ត្រូវគេដកហូតវិញ។ សម ខំរកការងារដែរតែមិនបាន ហើយក៏គាត់ដាច់ចិត្តទៅពឹងពាក់ លោកយ៉េង អ្នកនយោបាយដែលធ្លាប់សមអោយជួយកាលពីលើកមុន។ លោកយ៉េងបាន បដិសេដ មិនទទួលស្គាល់ហើយក៏មិនព្រមជួលស៊ីក្លូអោយ សមធាក់ទៀតផង ព្រោះសម គ្មានលុយកាក់អោយគេមុន។ សមក្លាយទៅជាជនអនាថា។ ក្នុងជីវិតបែបនេះ សមមិនគ្រាន់ តែគ្មានអាហារចំអែតក្រពះប៉ុន្នោះទេ តែថែមត្រូវគេចាប់យកទៅឃុំឃាំ ហាលមូសទៀតផង ។ សម ត្រូវអត់បាយមួយថ្ងៃ ពីរថ្ងៃ បីថ្ងៃ ជាប់គ្នាការស្រេកឃ្លានជំរុញសមអោយផុះគំនិត មួយថ្មីគឺប្តូរសីលធម៌ជាមួយនិងបាយដើម្បីបំបាត់ការស្រេកឃ្លាន។ សមដាច់ចិត្តឆកកាបូប ប្រាក់ពីបុរសប្តីប្រពន្ធដែលកំពង់ជ្រៀតចេញពីរោងកុន។ សម យកប្រាក់ដែលឆក់បាននោះ ទៅទិញចំណីអាហារបរិភោគយ៉ាងស្កប់ស្កល់ ហើយទៅជួបនាយម៉ី។ ដោយមានការនឹក ស្តាយកំហុស និងដោយត្រូវនាយម៉ីស្តីបន្ទោសផង សម សំរេចចិត្តយកមាសពេជ្រ និង ប្រាក់កាសដែលឆក់បាននោះទៅប្រគល់អោយម្ចាស់គេវិញ ដោយមានសង្ឃឹមថាម្ចាស់ ទ្រព្យ នឹងអាណិតអាសូរខ្លួនជាមិនខាន។ ផ្ទុយស្រឡះពេលសម យករបស់ទៅប្រគល់ អោយម្ចាស់ទ្រព្យ ក៏ចាប់សម យកទៅប្តឹងប៉ូលីស ហើយប៉ូលីសក៏បញ្ជូនទៅតុលាការ។ សមត្រូវជាប់គុកប្រាំមួយខែ ពីរឿងឆក់របស់ទ្រព្យគេ។ ពេលចេញពីគុក សមដើររក នាយម៉ី មិនឃើញសោះ ហើយក៏ដើរពីកន្លែងមួយទៅកកន្លែងមួយដោយក្តីអស់សង្ឃឹម។ សម ត្រូវ រងគ្រោះថ្នាក់ដោយរថយន្ត រដ្ឋមន្ត្រីម្នាក់ទើបត្រឡប់មកពី ស្រុកបារាំងបុក នៅពេលសមដើរ ឆ្លងផ្លូវធំមួយ។ ដោយក្តីអាណិតអាសូរ និងដោយសំណូមពររបស់ សម រដ្ឋមន្ត្រីនោះ ក៏យក សម អោយបំរើ ការងារក្នុងលំនៅដ្ឋានរបស់ខ្លួន ជីវិតសម បានជួបប្រទះនឹងពន្លឺរស្មីបន្តិច ឡើងវិញ។ លុះក្រោយមកទៀតសមបានសំរេចចិត្តចាកចេញពីទីក្រុងភ្នំពេញទៅរស់នៅធ្វើ ស្រែដូចដើមវិញដោយយល់ថាជីវិតជាកម្មករនៅទីក្រុងភ្នំពេញប៉ុន្មាន ឆ្នាំមកនេះ ពុំមាន សេចក្តីចំរើនឡើយ។ សម បានគិតឃើញថា ការដែលខ្លួនរត់ចោលរបរកសិកម្មមករស់នៅ ទីក្រុងកន្លងមកនេះមិនមែនខ្លួន ស្អប់ខ្ពើមរបរនេះទេ តែដោយសារមកពីស្រុកមានអសន្តិ សុខ ដូច្នេះពេលស្រុកទទួលឯករាជ្យហើយនោះគេត្រូវតែត្រឡប់ទៅរកមុខរបរដើមរបស់ គេវិញ។
អស់រយៈពេលបីឆ្នាំ សម ធ្វើស្រែពុំបានលទ្ធផលល្អឡើយព្រោះគាត់ធ្វើស្រែប្រវាស នឹងមេឃ។ លុះសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមកើតឡើង សម ធ្វើកសិកម្មតាមលក្ខណៈវិទ្យា សាស្រ្តដោយផ្អែកលើនយោបាយទឹក។ សម ក៏ដូចជាកសិករដទៃទៀតមានជីវភាពធូរធារ ជាលំដាប់ពីមួយឆ្នាំ ទៅមួយឆ្នាំ មិនយូរប៉ុន្មានសមត្រូវប្រជាជនក្នុងស្រុកភូមិបោះឆ្នោត អោយធ្វើប្រធានគណៈកម្មការក្នុងឃុំ នៃសង្គមរាស្រ្តនិយមដោយសារតែសម មានចិត្ត ស្មោះត្រង់ចំពោះជាតិ សាសនា ព្រះមហាក្សត្រ។ ក្នុងឋានៈជាប្រធាន សម បានដឹកនាំអ្នក ស្រុកអោយដើរតាមនយោបាយ សម្តេចសហជីវិន ពិសេសសមនាំអោយប្រជាជនស្គាល់ តំលៃនៃសមាជជាតិ។
ថ្ងៃទី ១៩ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៩៦០ សម បានធ្វើដំណើរមករួមធ្វើសមាជជាតិលើកទី៩។ មកដល់ ភ្នំពេញ សមបានជិះស៊ីក្លូដើរមើលទីក្រុង។ សម សង្កេតឃើញថារាជធានីភ្នំពេញ ប្រែមុខមាត់ ខុសពីដើមឆ្ងាយណាស់ មិនដូចជាភ្នំពេញកាលពីប្រាំពីរ ប្រាំបីឆ្នាំមុនទេ។ សម នឹកស្តាយដល់ ជីវិតអតីតកាលរបស់ខ្លួន ‹សមនឹកស្តាយខ្មោចប្រពន្ធរបស់ខ្លួនជាខ្លាំង›។
ស្អែកឡើងថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៦០ សមាជជាតិលើកទី៩ បានចាប់ផ្តើមពីម៉ោង ៨និង៣០ នាទី ទៅ។ សមាជលើកនេះបានប្រព្រឹត្តទៅអស់រយៈពេល ៣ថ្ងៃកន្លះ។
🥀 លុះចប់សមាជជាតិហើយ សមក៏ជិះរថភ្លើងរួមជាមួយអ្នកដំណើរឯទៀតដែលវិល ត្រលប់ពីសមាជដូចគ្នាធ្វើដំណើរត្រលប់ទៅខេត្តបាត់ដំបង វិញប្រកបការងារកសិកម្មដូច ធម្មតា។

សិក្សារអត្ថន័យរបស់អត្ថបទរឿងព្រះអាទិត្យថ្មីរះលើផែនដីចាស់

– ប្រធានរឿង

តាមរយៈរឿង ព្រះអាទិត្យថ្មីរះលើផែនដីចាស់ អ្នកនិពន្ធបានលាតត្រដាងពី ‹វាសនា របស់ប្រជាពលករ តូចតាចនៅក្រោមនឹមអាណានិគម និយមនាយទុន›។ តាមការអធិប្បាយ របស់លោក សួន សូរិន ជីវភាពរបស់ប្រជាពលករថ្នាក់ក្រោមក្នុងរបបអាណានិគមនិយម មានការលំបាក វេទនាជាទីបំផុត ខាងផ្នែកជីវភាពរស់នៅក្រលំបាក បានព្រឹកខ្វះល្ងាច គ្មាន សំលៀកបំពាក់ គ្មានលំនៅជ្រកកោន និងគ្មានការធានារ៉ាប់រងដល់ អាយុជីវិត ខាងផ្នែកស្មា រតី ត្រូវជិះជាន់ មើលងាយមើលថោក ចាត់ទុកដូចជាសត្វតិរច្ឆាន។

– មូលបញ្ហារឿង

តើអ្វីជាកត្តាកំនត់វាសនារបស់អ្នកក្រីក្រ?
– តាមរយៈសំដីតួអង្គមួយចំនួន អ្នកនិពន្ធបានចង្អុលបង្ហាញ និងឆ្លុះ បញ្ចាំងពីទស្សនៈរបស់ប្រជាជនខ្មែរក្នុងសម័យអាណានិគមនិយម ដែលយល់ថា ‹ភាពក្រីក្រ តោកយ៉ាករបស់ពួកគេ គឺបណ្តាលមកពីកម្មផល›។
*ពេលសមចង់ទៅសំលាប់ថៅកែហុកដើម្បីសងសឹក នាងសយពោលថា ‹នេះជាកម្មផលរបស់យើង›
*នៅពេលជាប់គុក សមបាននិយាយលួងលោមប្រពន្ធខ្លួនថា ‹បងទ្រំតាម កម្មទៅចុះ›។
– តែតាមរយៈដំណើររឿង លោក សួន សូរិន បានកំណត់ច្បាស់ថា ‹វាសនា របស់ប្រជាពលករក្រីក្រដែលរស់នៅ ក្រោមរបបអាណា និគមនិយមត្រូវធ្លាក់ក្នុងកណ្តាប់ដៃ នាយទុននិងអ្នកកាន់អំណាចផ្តាច់ការ›។
ពោលគឺមិនមែនប្រជាពលករ ខ្វះសម្ថភាពនឹងកសាងជីវភាពរបស់ខ្លួនអោយបានធូរ ធារនោះទេ គឺរបបសង្គមនេះឯងដែលបំផ្លាញគុណធម៌ ហើយជុំរុញអ្នកទាំងនោះអោយ ធ្លាក់ក្នុងសភាពទ័លច្រក ភាពអនាថា និងអំពើអបាយមុខគ្រប់បែប។ តួអង្គសម ក្នុងរឿង ព្រះអាទិត្យថ្មីរះ លើផែនដីចាស់ របស់លោក សួន សូរិន ក៏ដូចជាតួអង្គទាំងឡាយក្នុងរឿង Les Misérables របស់លោក Victor Hugo សុទ្ធតែមានលក្ខណៈ សម្បត្តិល្មមនឹងបានថ្លៃថ្នូរ ផ្ទុយ ទៅវិញ អ្នកទាំងនោះបែរជាគ្មានបានទទួលគុណបំណាច់អ្វីបន្តិចណាសោះពីសមត្ថភាព ដែលធម្មជាតិប្រគល់ អោយខ្លួន។ នេះគឺដោយសារសង្គមខ្វះការធានារ៉ាប់រងលើជីវិត ប្រជាពលរដ្ឋ ខ្វះការអប់រំ គឺមានតែការចាប់ចង បោកប្រាស់ អយុតិ្តធម៌ គ្រប់បែបយ៉ាង។
☂ របបអាណានិគមនិយម បានបំផ្លាញភាពម៉ឺងម៉ាត់របស់ សម បំផ្លាញជីវិតភរិយាសម ហើយថែមទាំងបានជុំរុញសម អោយលះបង់អំពើ ល្អដែលខំការពារយូរណាស់មកហើយ ធ្វើអោយសមធ្លាក់ខ្លួនអស់សង្ឃឹម អនាថា ប្រព្រឹតអំពើឆក់ប្លន់ ដែលប្រឆាំងនឹងឧត្តមគតិ របស់ខ្លួន។

– ឧត្តមគតិរឿង

រវាងគុណធម៌និងអំពើអាក្រក់ អ្នកនិពន្ធបានកំនត់អោយ សម ជ្រើសរើសយកគុណ ធម៌រួចទៅហើយ ការពិតមនុស្សត្រូវតែប្រកាន់យកគុណធម៌នេះ ជាដាច់ខាត ទោះក្នុងរបប សង្គមណាក៏ដោយ ព្រោះការប្រព្រឹត្តចោរកម្ម ឬអំពើពាលាមិនមែនជាមាគ៌ានៃការរំដោះទុក្ខ នោះឡើយគឺវាជាការទ័ល ច្រកប៉ណ្ណោះ។ បានជាអ្នកនិពន្ធបង្ហាញអោយយើងឃើញថា សមតែងតែមានទំនាស់ក្នុងផ្លូវចិត្តខ្លួនឯងជានិច្ច មុនពេលប្រព្រឹត្តអំពើមិនគប្បីក្នុង សង្គម អយុត្តិធម៌ មនុស្សភាគច្រើនត្រូវធ្លាក់ខ្លួនជាមនុស្សអនាថា ឬជាមនុស្សពាលាអាវ៉ាសែ ក៏ ប៉ុន្តែមិនមែនក្នុងសង្គមអយុត្តិធម៌ មនុស្សដាច់ខាត ត្រូវតែធ្វើអាក្រក់នោះទេ។ អ្នកនិពន្ធ ដែលបង្ហាញពីជីវភាព ដ៏សែនទារុណរបស់សម គឺក្នុងគោលបំណងវែកមុខដើម្បីបង្ហាញពី បុព្វហេតុនៃទុក្ខ វេទនាដែលបណ្តាលមកពីការជិះជាន់ កេងប្រវ័ញ្ចរបស់វណ្ណៈ នាយទុន ដែល យកពួកអាណានិគមជាបង្អែក។
💝 ទន្ទឹមនឹងនេះ អ្នកនិពន្ធបានបង្កប់នូវទស្សនៈ ស្អប់ ស្រឡាញ់ ដល់អ្នកអាន អ្នកសិក្សារដូចខាងក្រោម៖

– ស្អប់សារជាតិរបស់ពួកមូលធន៖ កេងប្រវ័ញ្ច អយុត្តិធម៌ ពាលាអាវ៉ាសែ…
– ស្រឡាញ់ប្រជាពលករក្រីក្រ ស្លូតត្រង់ ដែលចេះដឹងទុក្ខធុរៈជួយគ្នាទៅ វិញទៅមក (មានតែអ្នកដែលត្រូវទទួលទុក្ខទោសដូចគ្នាដែលចេះជួយ យកអាសារគ្នា)។

សន្និដ្ឋាន៖🔥 រឿងព្រះអាទិត្យថ្មីរះលើផែនដីចាស់ ជាស្នាដៃអក្សរសិល្ប៍មួយ ជឿនលឿន បានបឆ្លុះបញ្ចំាងយ៉ាងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ពីតថភាពក្នុងសង្គម ខ្មែរសម័យ អាណានិគម។ រឿងនេះបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពីបុព្វហេតុ ពិតប្រាកដដែលនាំអោយប្រជា ជនរងទុក្ខវេទនា ដោយធ្វើការរិះគុន យ៉ាងខ្លាំង ទៅលើរបៀបរបបគ្រប់គ្រង បែបសក្តិភូមិ ក្រោមនឹមពួកអាណានិគមនិយម។ ការដែលអ្នកនិពន្ធងាកមកសរសើរ របបសង្គម នៅចុង បញ្ចប់នៃរឿងនេះ ក៏មិនមែនជាការបញ្ចប់នូវការរិះគន់សង្គមនោះទេ តែជាការរកច្រកចេញ ផ្សាយស្នាដៃរបស់ខ្លួនតែប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះ យើងឃើញថា លោក សួន សារិន គឺជាអ្នកនិពន្ធ ជឿនលឿនដែលមានកំហឹងឈឺចាប់ ចំពោះវណ្ណៈជិះ ជាន់ហើយចេះស្រឡាញ់ និងអាណិត ប្រជាពលករ ស្នាដៃរបស់គាត់អាចតំណាងអោយប្រជាជនក្រីក្ររាប់លាននាក់ លើកទឹកចិត្ត ខ្មែរក្រោមនឹម អាណានិគមនិយម។

(ដកស្រង់ពីសៀវភៅ ប្រវត្តិអក្សរសាស្រ្តខ្មែរ)(រៀបរៀងដោយ លោក ពន់ ឆាយ)

ព្រឹត្តិការណ៍កំពុងតែក្តៅហុយនៅកម្ពុជា


🌞គណៈអភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ អាណត្តិទី ២ ត្រូវបានប្រកាសចូលកាន់តំណែង


សំណេរដកស្រង់

[…] តាមព្រះរាជក្រឹត្យលេខ នស/រកត/០៤១៣/៣៤៥ ចុះថ្ងៃទី ១៤ ខែ មេសា ឆ្នាំ២០១៣ ឯកឧត្តម ប៉ា សុជាតិវង្ស ត្រូវបានប្រកាស តែងតាំងជា អភិបាល នៃ គណៈអភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ ជំនួស ឯកឧត្តម កែប ជុតិមា ។ ដោយឡែក អភិបាលរងរាជធានីភ្នំពេញ ចំនួន ០៥ រូបទៀត ត្រូវបាន ប្រកាសតែងតាំងតាមអនុក្រឹត្យលេខ ៤៣១ អនក្រ ត.គ ចុះថ្ងៃទី ១៧ ខែ មេសា ឆ្នាំ ២០១៣ រួមមាន លោក ជ្រាង សុផាន់ លោក ត្រាក់ ថៃសៀង លោក ច័ន្ទ សំអាន លោក សេង រតនៈ និង លោកស្រី ម៉ក់ វណ្ណស៊ីថា ។

ពិធីប្រកាសចូលកាន់តំណែងអភិបាល អភិបាលរងរាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបានរៀបចំធ្វើឡើងនៅព្រឹកថ្ងៃទី០៣ ខែ ឧសភា ឆ្នាំ ២០១៣ ក្រោមអធិប តីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តម ស ខេង ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្រ្តី ក្រសួងមហាផ្ទៃ ។ ក្នុងនាមជា អភិបាល នៃគណៈអភិបាលរាជធានីភ្នំពេញ អាណត្តិទី២ ឯកឧត្តម ប៉ា សុជាតិវង្ស បានធ្វើការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ ដើម្បីបន្តអនុវត្ត ឲ្យបាន ជោគជ័យនូវការងារ ដែលនៅសេសសល់ ពីអាណត្តិទីមួយ ក្នុងនោះ ការដោះ ស្រាយបញ្ហា ចរាចរ សណ្តាប់ធ្នាប់ សាធារណៈ បញ្ហាអនាម័យ បរិស្ថាន និងទីក្រុងបៃតង បញ្ហាហេដ្ឋារចនាសម្ធន្ធ័ ពិសេសផ្លូវ លូ ទឹកស្អាត និងបញ្ហាទំនាស់ទីធ្លី ជាដើម ។[…]

ប្រភពឯកសារ៖ សាលារាជធានីភ្នំពេញ

🍬បញ្ជីផ្លូវការ បេក្ខជនឈរឈ្មោះបោះឆ្នោត ជ្រើសតាំងតំណាងរាស្ត្រ​ នីតិកាលទី៥ ថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា


០១-  ០២-  ០៣-  ០៤- 
០៥-  ០៦-  ០៧-  ០៨- 
០៩-  ១០-  ១១-  ១២- 
១៣-  ១៤-  ១៥-  ១៦- 
១៧-  ១៨-  ១៩-  ២០- 
២១-  ២២-  ២៣-  ២៤- 
ប្រភពឯកសារ៖ […] យោងតាមបញ្ជីឈ្មោះបេក្ខជនសម្រាប់ការបោះឆ្នោតរបស់គណបក្សប្រជាជន ដែលភ្នំពេញ ប៉ុស្តិ៍ទទួលបាន កាលពីម្សិលមិញ បានឲ្យដឹងថា គណបក្សកាន់អំណាច បានជ្រើសរើសកូនមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ របស់ខ្លួនចំនួន១៤ នាក់ឲ្យឈរជាបេក្ខជនតំណាងរាស្រ្ត ក្នុងខេត្តចំនួន៩។ បេក្ខជនវ័យក្មេងទាំងនោះ មាន៖

១- លោក ហ៊ុន ម៉ានី អាយុ៣១ ឆ្នាំ កូនប្រុសលោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ឈរឈ្មោះនៅមណ្ឌលខេត្តកំពង់ស្ពឺ។
២- លោក សុខ សូកាន អាយុ ៣០ឆ្នាំកូនប្រុសលោកឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី សុខ អាន ឈរឈ្មោះនៅខេត្តតាកែវ។
៣- លោក ស សុខា អាយុ ៣១ ឆ្នាំ កូនប្រុសលោកឧបនាយករដ្ឋមន្រ្តី ស ខេង ឈរឈ្មោះនៅខេត្តព្រៃវែង
៤- លោក សាយ សំអាល់ អាយុ ៣៤ ឆ្នាំ កូនប្រុសលោកសាយ ឈុំ អនុប្រធានព្រឹទ្ធសភា ឈរឈ្មោះនៅខេត្តកំពង់ចាម។
៥- លោក ឌិត ទីណា កូនប្រុសរបស់ លោក ឌិត មន្ទី ប្រធានតុលាការកំពូលឈរឈ្មោះនៅខេត្តកណ្តាល
៦- លោក គីម រិទ្ធី អាយុ ៣៣ ឆ្នាំ កូនប្រុសអគ្គមេបញ្ជាការរងកងយោពលខេមរភូមិន្ទលោក គន់ គីម ឈរឈ្មោះនៅខេត្តកណ្តាល។
៧- លោក ជាម ច័ន្ទសោភ័ណ អាយុ៤០ឆ្នាំ កូនប្រុសលោក ជាម យៀប ឈរឈ្មោះនៅខេត្តបាត់ដំបង និង
🙈 ៨- លោក ឌី វិជ្ជា អាយុ ៣២ ឆ្នាំ ជាកូនប្រសារបស់លោក ហ៊ុន សែន ឈរឈ្មោះនៅខេត្តស្វាយរៀង។

ក្រៅពីនេះ មានកូន និងសាច់ញាតិ របស់មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ គណបក្សប្រជាជនដទៃទៀត ក៏ត្រូវបានជ្រើសរើសឲ្យ ឈរឈ្មោះជាបេក្ខជនតំណាងរាស្ត្រ ផងដែរ មានដូចជា ៖

៩- លោក ថេង ចន្ទសង្វា អាយុ ៤០ ឆ្នាំ
១០- កញ្ញា ដំ ដារីនី អាយុ ២៨ ឆ្នាំ
១១- លោក ទុយ ស៊ីផាន អាយុ ២៩ឆ្នាំ
១២- លោក សួរ យ៉ារ៉ា អាយុ ៤០ ឆ្នាំ
១៣- លោកស្រី បាន ស្រីមុំ អាយុ ៣៩ ដែលជាភរិយា លោក អ៊ី ឈាន អភិបាលខេត្តប៉ៃលិន និង
១៤- លោកគង់ ធារ៉ា អាយុ៣៨ ឆ្នាំ។

[…]

ពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ប្រជាជនខ្មែរ


ក្រោយការភ្ជាប់ពាក្យ ការរៀបការត្រូវតែប្រារព្ធធ្វើឡើងតាមប្រពៃណីជាតិ បន្ទាប់ពីបានសុំការអនុញ្ញាតច្បាប់។ ពិធីរៀបមង្គលការ គឺជាពិធីមួយដែលរៀបចំឡើងសម្រាប់ផ្សំផ្គុំមនុស្សប្រុស ស្រីឲ្យក្លាយជាប្ដីប្រពន្ធ។ នៅក្នុងប្រទេសយើង គូស្វាមីភរិយាថ្មីតែបានទទួលដំបូន្មានពី មាតាបិតា និងចាស់ទុំញាតិមិត្តទាំងសងខាង។ ដំបូន្មានទាំងនោះទាក់ទងទៅនឹងជីវិតរស់នៅប្រចាំថ្ងៃ ដើម្បីលើកកំពស់ ទំនាក់ទំនងប្រកបដោយសុភមង្គលក្នុងជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់គេ។

ហេតុអ្វីបានជាគេត្រូវរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍?

មនុស្សត្រូវតែរៀបការព្រោះមូលហេតុដូចខាងក្រោម៖
  • កសាងគ្រួសារមួយដោយមានការទទួលស្គាល់ ពីច្បាប់ ពីប្រពៃណី និងពីសង្គម
  • បង្កើត និងចិញ្ចឹមបីបាច់ថែរក្សាកូន ដើម្បីបន្តពូជពង្សវង្សត្រកូល
  • បំពេញតម្រូវការខាងជីវសាស្ត្រ មានមិត្តរួមជីវិត
  • ធ្វើឲ្យអ្នកដែលយើងស្រឡាញ់មានចិត្តសប្បាយរីករាយ ធានាសុវត្ថិភាព សេចក្ដីស្រឡាញ់ និងអារម្មណ៍
  • រស់នៅដោយខ្លួនឯង មិនពឹងផ្អែកលើម្ដាយឪពុក។

ការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍អាចមានហេតុផលផ្សេងៗទៀត ប៉ុន្តែចំណុចសំខាន់ដែលត្រូវចងចាំគឺការរួមរស់ស្របច្បាប់រវាងបុរស និងស្ត្រី។ ការរៀបការមានសារៈសំខាន់ណាស់ព្រោះវាជាសញ្ញានៃការចាប់ផ្ដើមជីវិតគ្រួសារថ្មី។ គូស្វាមីភរិយាថ្មីមានទំនួលខុសត្រូវដូចខាងក្រោម៖
  • រក្សាទំនាក់ទំនងក្នុងគ្រួសារឲ្យល្អប្រកបដោយសុភមង្គល
  • រៀបចំ និងអនុវត្តផែនការគ្រួសារ
  • មានមុខជំនាញដើម្បីងាយរកការងារធ្វើ
  • ថែរក្សា និងរៀបចំគេហដ្ឋានឲ្យស្អាត មានអនាម័យ
  • រក្សាទំនាក់ទំនងល្អ និងយោគយល់ចំពោះសាច់ថ្លៃ និងញាតិមិត្តជិតឆ្ងាយ
  • លើកកម្ពស់សុខភាព និងសុខុមាលភាពគ្រួសារ
  • គោរព ទទួលខុសត្រូវ យោគយល់ និងថែរក្សាគ្រួសារគ្រប់ពេលវេលា។

ច្បាប់អាពាហ៍ពិពាហ៍នៅកម្ពុជា

អាយុ

អាយុរៀបការ គឺជាបញ្ហាដ៏សំខាន់ក្នុងការយកមកគិតពិចារណានៅមុនពេលរៀបការ។ នៅក្នុងមាត្រាទី៥នៃចែងថា បុរសអាចរៀបការនៅអាយុ២០ឆ្នាំ ហើយស្ត្រីត្រូវតែមានអាយុចាប់ ពី១៨ឆ្នាំឡើងទៅ ។
មូលហេតុនៃការកំណត់អាយុនេះ គឺជាការយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំងរបស់រដ្ឋាភិបាលលើសុខភាព និងសុខុមាលភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់ៗរូប ដែលមានបំណងកសាងគ្រួសារឲ្យបានរឹងមាំ មានសុភមង្គល និងធានាការចិញ្ចឹមបីបាច់ថែរក្សាអប់រំកូនរបស់គេបានល្អប្រសើរ។
ꦦ ទោះជាយ៉ាងនេះក៏ដោយ ដើម្បីឲ្យមានលទ្ធភាពគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការកសាងគ្រួសារមួយប្រកបដោយសុភមង្គល បុរសគួររៀបការក្នុងអាយុ ២៥ឆ្នាំ និងស្ត្រី ២១ឆ្នាំ។

ការជ្រើសរើសគូស្រករ

ប្រទេស ជាប្រទេសហត្ថលេខីនៃ (ICPD ១៩៩៤)។ នៅក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងនោះ ប្រទេសបានយល់ព្រមទទួលយកមកអនុវត្តលើនៅក្នុងប្រទេស តាមមាត្រាដូចខាងក្រោម៖

១. មាត្រាទី១៦ ការប្រកាសអំពីសិទ្ធិមនុស្ស

បុរសស្ត្រីដែលមានអាយុរៀបការមានសិទ្ធិរៀបការ និងបង្កើតគ្រួសារដោយមិនប្រកាន់សញ្ជាតិ ជនជាតិ និងសាសនាឡើយ។ ពួកគេមានសិទ្ធិស្មើៗក្នុងការរៀបការ និងដំណោះស្រាយក្នុងជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍។ ការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ត្រូវតែធ្វើឡើងដោយមានការព្រមព្រៀងរវាងសាមីខ្លួនទាំងពីរដោយគ្មានការគំរាមកំហែង និងបង្ខិតបង្ខំពីនរណាម្នាក់ឡើយ។ គ្រួសារជាកោសិកាសង្គមតាមបែបធម្មជាតិ មានសារៈសំខាន់ និងមានសិទ្ធិទទួលការការពារពីសង្គម និងពីរាជរដ្ឋាភិបាល។

២. មាត្រាទី២៣ ស្ដីអំពីសន្ធិសញ្ញាអន្តរជាតិអំពីសិទ្ធិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងនយោបាយ

គ្មានការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ណាមួយដែលត្រូវធ្វើឡើងដោយគ្មានការព្រមព្រៀង និងដោយគ្មានការស្ម័គ្រចិត្តពីភាគីទាំងសងខាងទេ🤡 ។ បច្ចុប្បន្ននៅក្នុងប្រទេសទោះបីមានគ្រួសារមួយចំនួនជ្រើសរើសគូស្រករតាមរយៈម្ដាយឪពុកក៏ដោយ ក៏សាមីខ្លួនភាគច្រើនបានធ្វើការសម្រេចចិត្តដោយខ្លួនគេផ្ទាល់ក្នុងការជ្រើសរើសគូអនាគត។

ពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍

ពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅក្នុងប្រទេសត្រូវបានរៀបចំឡើងតាមលំដាប់លំដោយដូចខាងក្រោម៖
  • ស្វែងយល់ថា តើភាគីទាំងសងខាងអាចរស់នៅបានសេចក្ដីសុខនឹងគ្នាឬទេ?
  • ដំណាក់ចែចូវ
  • ការកំណត់វេលាភ្ជាប់ពាក្យ
  • ពិធីរៀបមង្គលការ។
ពិធីដែលបានរៀបរាប់ខាងលើនេះ គេអាចធ្វើជាលក្ខណៈធំ ឬតូចទៅតាមលទ្ធភាពស្ថានភាពគ្រួសារ។ តែគេក៏មិនភ្លេចដែរថា អ្វីដែលសំខាន់ក្នុងជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍ គឺសុភមង្គលក្នុងគ្រួសារ។ ការរៀបចំពិធីរៀបមង្គលការត្រូវបានធ្វើឡើងតាមដំណាក់កាលដូចខាងក្រោម៖

ការរៀបចំមុន

ជាធម្មតាមុននឹងឈានចូលដល់ថ្ងៃរៀបមង្គលការ ប្រជាជន ត្រូវគោរពតាមទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីជាតិ និង។
꧂ មាតាបិតាទាំងសងខាង និងសាមីខ្លួនទាំងពីរត្រូវរៀបចំឯកសារមួយចំនួន ដើម្បីសុំការអនុញ្ញាតពីរដ្ឋអំណាចមូលដ្ឋាន និងរៀបចំពិធីមង្គលការដូចខាងក្រោម៖

  • សំបុត្រកំណើតមួយច្បាប់
  • វិញ្ញាបនប័ត្របញ្ជាក់ទីលំនៅ និងនៅលីវ
  • សេចក្ដីប្រកាសពីកន្លែងរៀបការ
  • លិខិតយល់ព្រមពីរដ្ឋអំណាច ដោយសុំសំបុត្រអាពាហ៍ពិពាហ៍ពីរដ្ឋអំណាច និងបិទប្រកាសជាសាធារណៈឲ្យបាន១0ថ្ងៃមុនថ្ងៃរៀបការចូលមកដល់
  • រៀបចំសម្លៀកបំពាក់រៀបការ និងវត្ថុចាំបាច់ដទៃទៀត បើគូស្វាមីភរិយាថ្មីត្រូវទៅរស់នៅផ្ទះផ្សេង
  • រៀបចំបញ្ជីឈ្មោះភ្ញៀវ និងសំបុត្រអញ្ជើញ
  • រក និងនិមន្តព្រះសង្ឃ
  • រៀបចំកន្លែង និងអាហារសម្រាប់ទទួលភ្ញៀវ
  • រៀបចំអញ្ជើញភ្ញៀវឲ្យបានយ៉ាងតិច ៥ថ្ងៃមុនពេលរៀបការ
  • សម្អាត និងតុបតែងផ្ទះសម្បែងឲ្យបានមុនពេលរៀបការ ១ថ្ងៃ ឬ២ថ្ងៃ។

ពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍

តាមប្រពៃណីខ្មែរ ពិធីរៀបមង្គលការត្រូវធ្វើឡើងរយៈពេលបីថ្ងៃ តាមកម្មវិធីដូចខាងក្រោម៖

ថ្ងៃទី១

ជាថ្ងៃចូលរោង គឺថ្ងៃដែលគេដង្ហែកូនកម្លោះចូលទៅរោងដែលគេសង់នៅក្បែរផ្ទះកូនក្រមុំមុននឹងនាំឡើងទៅផ្ទះខាងស្រី។ នៅពេលដង្ហែនោះមានភ្លេងលេងកំដរផង។

ថ្ងៃទី២ ជាថ្ងៃដែលគេប្រារព្ធពិធី

  • ៖ គេដង្ហែគ្រឿងភស្តុភារបណ្ណាការ(ជំនូន)ឡើងទៅលើផ្ទះខាងស្រី។
  • ៖ គេដាក់ចំណីក្នុងកន្ទោង លើកដាក់ទៅក្នុងច្រម ជាកន្លែងសម្រាប់តង្វាយជូនដល់។
  • ៖ គេរៀបចំសែនដូនតាទាំងសងខាង។
  • ៖ គេលើកម្លូស្លាជូនមេបាចាស់ទុំពិសា។
  • ៖ ជាដំបូងបួងសួងសុំរបស់ទិព្វពីទេវតា និងវត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិ រួចឧទ្ទិសរំងាប់ចង្រៃ ហើយឧបកិច្ចកាត់សក់បីកន្ត្រៃដាក់ក្នុងកន្ទោងដែលដាក់បណ្តែតក្នុងផ្តិល។ បន្ទាប់មកអ្នកច្រៀងកំប្លែងបានបួងសួងសុំកន្ត្រៃ ក្រាស កាំបិតកោរ កញ្ចក់… រួចច្រៀងរៀបរាប់ពីព្រៃព្រឹក្សា និងការដើរលក់កន្ត្រៃ។
  • ៖ គេនិមន្តព្រះសង្ឃចម្រើនព្រះបរិត្ត។
  • ពិធីរៀបភោជនាហារជូនភ្ញៀវ៖ គេនិយមរៀបចំពិធីជប់លៀងភ្ញៀវនៅពេលយប់។

ថ្ងៃទី៣ ជាថ្ងៃផ្ទឹម ដែលគេមានរៀបចំពិធីដូចតទៅ

  • ពិធីលាងជើងឲ្យកូនប្រុស
  • ៖ កូនប្រុសយកដៃកែផ្កាស្លាចំនួនបីដង
  • ៖ គេច្រៀងអញ្ជើញកូនស្រីឲ្យចេញមកផ្ទឹម។

គឺថ្ងៃនេះហើយ ដែលគូស្វាមីភរិយាសន្មតជាថ្ងៃជោគមង្គលសម្រាប់ការចាប់ផ្ដើមដំណើរជីវិតរួមគ្នា។
𒀰 ប៉ុន្តែសព្វថ្ងៃនេះ គេបានបំព្រួញពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ឲ្យមកនៅត្រឹមតែមួយថ្ងៃប៉ុននោះ គឺចាប់ពីព្រលឹម គេហែកូនកម្លោះ ទៅផ្ទះកូនក្រមុំ ដោយនាំគ្រឿងភស្តុភារ ទៅជាមួយផង។ បន្ទាប់មកគេរៀបចំពិធីផ្សេងៗទៀតជាបន្តបន្ទាប់ ដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ។ ដល់ពេលល្ងាចគេរៀបចំពិធីជប់លៀងនៅគេហដ្ឋានខាងស្រី ឬនៅភោជនីយដ្ឋានជាកិច្ចបញ្ចប់ពិធី។ ដោយមានគូស្វាមីភរិយាថ្មី អមដោយយុវជន យុវនារីកិត្តិយស(អ្នកកំដរ) ឈរនៅច្រកចូលរោងពិធី ចាំទទួល និងជូនផ្កាថ្លែងអំណរគុណចំពោះភ្ញៀវដែលបានអញ្ជើញមកចូលរួម។ មាតាបិតាទាំងសងខាងត្រូវឈរទទួលភ្ញៀវដែលអញ្ជើញមកចូលរួមជិតកូនកម្លោះ កូនក្រមុំ៕

ឯកសារវិភាគ

  • សៀវភៅសិក្សាសង្គមថ្នាក់ទី៩ ក្រសួងអប់រំឆ្នាំ១៩៩៩
ប្រភពឯកសារ៖

មហារីកបំពង់ក


អ្វីទៅជាជំងឺមហារីកបំពង់ក?  

ជំងឺមហារីកបំពង់ក មានប្រភពមកពី ស្រទាប់កោសិកា ផ្នែកខាងលើបង្អស់ នៃ បំពង់ក ផ្នែកខាងក្នុង, ជំងឺមហារីកបំពង់ក ដែលតែងតែ កើតជាញឹកញាប់ គឺ ជំងឺមហារីក ដែលមានប្រភពមកពី កោសិកាម្យ៉ាង មានឈ្មោះថា (Squamous cell carcinoma)  ។ តើអត្រា នៃ ការកើត ជំងឺមហារីកបំពង់ក មានកម្រិតណា? អត្រា នៃ ការកើតជំងឺ មហារីកបំពង់ក ប្រហែលជា ១-៥% នៃ ជំងឺមហារីកសរុប, សម្រាប់ នៅក្នុង ផ្នែកត្រចៀក, ច្រមុះ, បំពង់ក, វាស្ថិត នៅក្នុង លេខរៀងលំដាប់ទីបី នៃ ជំងឺមហារីក ដែលកើតមាន នៅក្នុងផ្នែកនេះ។ ជាទូទៅ វាឧស្សាហ៍កើត ទៅលើ ក្រុមមនុស្ស ដែលមានវ័យពី ៥០-៧០ឆ្នាំ, ជាពិសេសគឺមនុស្សប្រុស។

តើមានកត្តាអ្វីខ្លះដែលបង្កអោយកើតជំងឺមហារីកបំពង់ក?

  • ១. ការជក់បារី៖ ផ្សែងបារី អាចបង្កើត បានទៅជា សារធាតុបង្កជំងឺមហារីក, ម្យ៉ាងវិញទៀតផ្ សែងបារី អាចធ្វើឱ្យ កោសិកាម្យ៉ាង ដែលមាន តួនាទី ក្នុងការសម្អាត បំពង់ក មានការរាំងស្ទះ, និង ធ្វើឱ្យ ប្រព័ន្ធរបត់ឈាម នៅបំពង់កផ្នែកខាងក្នុង មានភាព រអាក់រអួល, ដែលទាំងនេះ បង្កើតបានជា មូលដ្ធានគ្រឹះមួយ អំណោយផល សម្រាប់ ការរីកលូតលាស់ របស់ កោសិកាមហារីក។
  • ២. ការពិសារស្រាហួសកនត់៖ ការពិសារស្រា មានរយៈពេលយូរអង្វែង ក៏អាចបណ្ដាលឱ្យកើត ជំងឺមហារីកបំពង់ក ដែរ។
  • ៣. ជំងឺរលាករាំរ៉ៃ៖ ដូចជា រលាកបំពង់ករាំរ៉ៃ, និង រលាកផ្លូវដង្ហើមរាំរ៉ៃ ក៏អាចបណ្ដាលឱ្យកើត ជំងឺមហារីកបំពង់ក ដែរ។
  • ៤. បំពុលបរិយាកាស៖ ការដកដង្ហើមស្រូបយក ឧស្មន័មូយចំនួន ដូចជា ស្ពាន់ធរ័ឌីអុកសីត(SO2) និង លំអងធូលី, ឧស្មន័ ដែលចេញពី រោងចក្រ នៅក្នុងបរិយាកាស ក៏អាចបណ្ដាលឱ្យកើត ជំងឺមហារីកបំពង់ក ដែរ។
  • ៥. ការឆ្លងវីរុស៖ មានវីរុស ដូចជា -16,18 ដែលមានទំនាក់ទំនង យ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនឹង ការកើត ជំងឺមហារីកបំពង់ក។
  • ៦. ដំណាក់កាលមុនក្លាយជាមហារីក៖ ការវិវត្តន៍ របស់ កោសិកាបំពង់ក ផ្នែកខាងក្នុង មានភាពមិនប្រក្រតី និង ដុំមហារីកស្លូត ជាដើមចម នៃ ជំងឺមហារីកបំពង់ក។
  • ៧. ការបាញ់កាំរស្មី៖ ការប្រើកាំរស្មី ធ្វើការព្យាបាលដុំសាច់ នៅផ្នែកក ក៏អាចបណ្ដាលឱ្យកើត ជំងឺមហារីកបំពង់កដែរ។
  • ៨. អរមូនភេទ៖ ការពិសោធន៍ បានបង្ហាញថា កោសិកាអ្នកជំងឺ មហារីកបំពង់ក ងាយធ្វើប្រតិកម្ម ឆ្លើយតបទៅនឹង អរមូនភេទញី (Estrogen)។

តើជំងឺមហារីកបំពង់កប្រើមធ្យោបាយអ្វីដើម្បីធ្វើការរីករាលដាលទៅសរីរាង្គដទៃទៀត?

  • ១. ការរុករានទន្រ្ទាន ដោយផ្ទាល់ទៅ សរីរាង្គនៅជុំវិញវា, ជាទូទៅបញ្ហានេះ ច្រើនតែកើតមាន ទៅលើ ជំងឺមហារីកបំពង់ក ដំណាក់កាលចុងក្រោយ។
  • ២. ការរីករាលដាល តាមប្រពន្ធ័ទឹករងៃ៖តាមរយៈនេះ វាអាចរីករាលដាល ដល់ ទីតាំងកូនកណ្ដុរណាមួយ ដែលស្ថិតនៅលើ សរីរាង្គ របស់យើង និង លូតលាស់នៅទីនោះ។
  • ៣. ការរីករាលដាលតាមប្រព័ន្ធសរសៃឈាម៖តាមរយៈប្រពន្ធ័របត់ឈាម ជំងឺមហារីកបំពង់ក អាចរីករាលដាល ដល់ សួត, ថ្លើម, តំរងនោម, ឆ្អឹង, ខួរក្បាល ។ល។

តើត្រួវធ្វើការពិនិត្យអ្វីខ្លះដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆយ័?

  • ១. ធ្វើការពិនិត្យផ្នែកក
  • ២. ការឆ្លុះមើលផ្នែកក
  • ៣. ការថតកាំរស្មីមានដូចជា៖កាំរស្មីX, CT, , ឆ្លុះអេកូ។ល។

ចំនុចពិសេសរបស់ពេទ្យចិនបុរាណក្នុងការព្យាបាលជំងឺមហារីកបំពង់ក

តាមរយៈការសិក្សាស្រាវជ្រាវ ខាងវិសយ័វិជ្ជសាស្រ្តជាច្រើនឆ្នាំ របស់ប្រទេសចិន, ការព្យាបាលជំងឺ តាមរយៈ វិធីពេទ្យចិនបុរាណ ធ្វើអោយខ្លួនប្រាណ របស់យើង មានតុល្យភាព, វាមានប្រសិទ្ធិភាព ក្នុងការតំរង់ទិស ប្រឆាំងជំងឺមហារីក។តាមរយៈការសំយោគ យកចំនុចពិសេសៗ នៃ វិធីព្យាបាលតាមរយៈ ពេទ្យចិនបុរាណ និង ពេទ្យសមយ័ទំនើប បច្ចុប្បន្ន, ប្រសិទ្ធិភាព ក្នុងការព្យាបាលវា ល្អជាងការដែលយើង ប្រើវិធីណាមួយសម្រាប់ ធ្វើការព្យាបាល ក្នុង ចំនោម វិធីទាំងពីរ។ការសំយោគចូលគ្នា រវាងវិធីព្យាបាល តាមរយៈពេទ្យចិនបុរាណ និង ពេទ្យសមយ័ទំនើបបច្ចុប្បន្ន ធ្វើឱ្យយើង អាចមានវិធីជាច្រើន សម្រាប់ ធ្វើការព្យាបាលដូចជា៖ការចាក់ថ្នាំបុរាណចិន ចូលតាមសរសៃឈាម, ការបាញ់ថ្នាំបុរាណចិន ចូលទៅទីតាំង មហារីក តាមរយៈមាត់, ការចាក់ថ្នាំ បុរាណចិន នៅតាមជីពចរ។ល។ព្រមទាំងការប្រើប្រាស់ វិធីពេទ្យចិនបុរាណ ដើម្បីបំប៉នសុខភាព អ្នកជំងឺ នោះប្រសិទ្ធិភាព នៃ ការព្យាបាល កាន់តែ មានភាពល្អប្រសើរ។

តើនៅមានវិធីព្យាបាលដទៃទៀតទេ?

  • ១. ការព្យាបាលតាមរយៈការវះកាត់៖ ការវះកាត់គឺជាជំរើសទីមួយសំរាប់ធ្វើការព្យាបាលជំងឺមហារីកបំពង់ក
  • ២. ការព្យាបាលដោយការបាញ់កាំរស្មី៖ ការព្យាបាល ដោយការបាញ់កាំរស្មី ត្រូវបាន គេប្រើប្រាស់ សម្រាប់ ព្យាបាលទៅលើ ក្រុមអ្នកជំងឺ មហារីកបំពង់ក ដំណាក់កាលទីមួយ,ក្ រុមអ្នកជំងឺ ដែលមានសុខភាពទន់ខ្សោយ មិនអាចធន់នឹង ការវះកាត់បាន ឬ ក៏អ្នកជំងឺ ដែលកំពុងទទួល ការព្យាបាល ដោយការប្រើកាំរស្មី មុននឹងការវះកាត់ ឈានមកដល់, ក្រោយពី ការព្យាបាល ដោយបាញ់កាំរស្មី ហើយការបញ្ចេញ សម្លេង នៅតែ មានភាពមិនប្រក្រតី។
  • ៣. ការព្យាបាលដោយប្រើថ្នាំប្រឆាំងមហារីក៖ វិធីនេះ ឬ ក៏វិធីមួយនេះ គួបផ្សំជាមួយ ការប្រើថ្នាំប្រឆាំង មហារីក សមស្រប ចំពោះអ្នកជំងឺ មហារីកបំពង់ក ដំណាក់កាលចុងក្រោយ ដែលមិនអាចធន់ជាមួយនឹង ការវះកាត់បាន។
  • ៤. ការព្យាបាលដោយប្រើបច្ចេកវិជ្ជាទំនើប ដោយមិនចាំបាច់ធ្វើការវះកាត់៖បច្ចេកវិជ្ជាទំនើប ដូចជា ការប្រើថាមពលកំដៅ សម្រាប់ ធ្វើការព្យាបាល, ការប្រើសីតុណ្ហភាព កំនកសម្រាប់ ធ្វើការព្យាបាល, ការព្យាបាល ដោយចាក់បញ្ចូល, ការប្រើ ប្រភេទកាំរស្មីម្យ៉ាង សម្រាប់ ធ្វើការព្យាបាល។ល។, តាមរយៈវិធីទាំងនេះ បានធ្វើឱ្យអត្រា នៃ ការរស់រានមានជីវិត របស់ អ្នកជំងឺ មានការកើនឡើង និង មានលទ្ធភាពខ្ពស់ ក្នុង ការរក្សាមុខងារ របស់បំពង់ក។បច្ចុប្បន្ននេះ អត្រានៃការរស់រាន មានជីវិត របស់អ្នកជំងឺមហារីកបំពង់ក រយៈពេលប្រាំឆ្នាំ មានការកើនឡើង ដល់ប្ រហែលជា ៧០%, ចំនែកឯការរក្សាមុខងារ របស់ បំពង់ក ក៏មានការកើនឡើង ដល់ប្រហែលជា ៧០% ដែរ។
អ្នកជំនាញ នៃ មន្ទីរពេទ្យក្វាងចូវទំនើប ផ្នែកមហារីក បានធ្វើបទបង្ហាញថា៖ការព្យាបាល ជំងឺមហារីកបំពង់ក មិនអាចយកចិត្តទុកដាក់ តែធ្វើការព្យាបាល ទៅលើផ្នែកបំពង់កតែមួយមុខនោះទេ, គឺត្រូវមើលទៅលើថាតើ ជំងឺមហារីកបំពង់ក ស្ថិតនៅក្នុង ដំណាក់កាល ណាមួយ, ជាមហារីកប្រភេទ ជាលិកាអ្វី, ស្ថានភាពសុខភាព របស់ អ្នកជំងឺ។ល។ដូច្នេះ ការព្យាបាល ត្រូវតែសំយោគបញ្ចូលគ្នា រវាងផ្នែកជាច្រើន ដើម្បីទទួលបានប្រសិទ្ធិភាព គួរជាទីគាប់ចិត្ត។

តើគួរធ្វើខ្លះក្រោយពីអ្នកជំងឺធ្វើការវះកាត់រួច?

  • ១. ក្រោយពីអ្នកជំងឺ ធ្វើការព្យាបាលចប់សព្វគ្រប់ហើយ, ត្រូវឱ្យគាត់សម្រាក លើគ្រែ មានលក្ខណៈជារបៀបដូចដេកផ្អែក, ដែលវាអំនោយផល ដល់ ការដកដង្ហើម និង ការបង្ហូរទឹក ដែលហូរចេញពីមុខរបួស ក្រោយពេលព្យាបាល។
  • ២. ស្អំទឹកកកនៅក ដើម្បីជួយជំរុញ មុខរបួសអោយឆាប់ជា
  • ៣. ត្រូវប្រុងប្រយត្ន័ អំពីទុយយោ សម្រាប់ ធ្វើការបង្ហូរទឹក ដែលហូរចេញពីមុខរបួស ក្រោយពេលព្យាបាល ថាតើវាហូរចេញមកក្រៅ មានការអាក់រអួលអត់, និង ត្រូវកត់ត្រាទុក ពីបរិមាណទឹក និង លក្ខណៈរបស់វា, ប្រសិនមានអ្វីខុសធម្មតា ត្រូវរាយការណ៍ ទៅគ្រូពេទ្យជាបន្ទាន់។
  • ៤. ក្រោយការព្យាបាល, អ្នកជំងឺ ដែលត្រូវធ្វើ ការព្យាបាលបន្ត ដោយប្រើកាំរស្មី, ថ្នាំប្រឆាំងជំងឺមហារីក, ត្រូវធ្វើការថែទាំ ដោយអនុវត្តន៍ ទៅតាមគោលការណ៍ របស់វិធីនិមួយៗ។
  • ៥. លើកទឹកចិត្តអ្នកជំងឺ

តើអាចមានការចំនួយបន្ថែមពីខាងផ្នែកដទៃទៀតទេ ដើម្បីលើកកម្ពស់ ប្រសិទ្ធិភាព នៃ ការព្យាបាល?

តាមរយៈ នៃ ការអនុវត្តជាក់ស្ដែង បានបង្ហាញថា៖ ការសហការគ្នា រវាងវេជ្ជបណ្ឌិត ផ្នែកខាងមហារីក, វេជ្ជបណ្ឌិត ផ្នែកខាងពេទ្យចិនបុរាណ, វេជ្ជបណ្ឌិត ផ្នែកខាងថតកាំរស្មី, វេជ្ជបណ្ឌិត ផ្នែកខាងសន្ដំ និង គិលាននុបដ្ធាយិការ។ល។ បង្កើតបានជា ក្រុមមួយក្នុង ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ និង ធ្វើការព្យាបាល ដើម្បីស្វែងរក នូវ វិធីព្យាបាលមួយ ដែលសមស្រប ទៅនឹងស្ថានភាព អ្នកជំងឺ និង ស្ថានភាពសេដ្ធកិច្ច របស់អ្នកជំងឺ, ដើម្បីឈានទៅ សម្រេចគោលដៅ ធ្វើឱ្យស្ថានភាពអ្នកជំងឺ មានភាពប្រសើរឡើង ក្រោយពីការព្យាបាល។

អាការៈរបស់ជម្ងឺមហារីកបំពង់ក

ក្នុងសង្គមបច្ចុប្បន្ន មហារីកបំពង់ក ជាជម្ងឺដែលធ្វើឱ្យយើង ខ្វាយខ្វល់ជាខ្លាំង។ មនុស្សជាច្រើន នៅមិនទាន់យល់ច្បាស់ ពី ជម្ងឺមហារីកបំពង់ក នៅឡើយ ហើយក៏ចង់យល់ អំពីអាការៈ របស់វាណាស់ដែរ។ ខាងក្រោមនេះគឺ ប្រភេទចំបង និង អាការៈរបស់មហារីកបំពង់ក។ នៅសង្គមបច្ចុប្បន្ន មហារីកបំពង់ក បានបំផ្លាញដល់ សុខភាពមនុស្សយ៉ាងខាំ្លង ដោយសារតែអ្នកទំាងអស់ មិនទាន់យល់ច្បាស់ពី អាការៈនៃជម្ងឺនេះ នៅពេលដែលប្រទះឃើញ ជម្ងឺបានឈានទៅដល់ ដំណាក់កាលចុងក្រោយទៅហើយ។ បើចង់ការពារនឹងជម្ងឺនេះ សំខាន់ត្រូវយល់ដឹងពី អាការៈរោគសញ្ញារបស់វាជាមុនសិន។ ខាងក្រោមនេះ គឺជារោគសញ្ញា នៃ មហារីកបំពង់ក ដែល មន្ទីរពេទ្យក្វាងចូវទំនើប ផ្នែកមហារីក ណែនាំប្រាប់ដល់អ្នកទាំងអស់គ្នា។ មហារីកនៅផ្នែកបំពង់ក លូតលាស់នៅក្នុងបំពង់ក តែមានទីតាំងមិនដូចគ្នាទេ។ ជាធម្មតា មហារីកបំពង់ក ចែកជាបីប្រភេទ ៖ ប្រភេទ នៅពីលើ បំពង់សំឡេង នៅក្នុងបំពង់សំឡេង និង នៅពីក្រោមបំពង់សំលេង។ មហារីកបំពង់ក នៅពីលើបំពង់សំឡេងសំដៅលើមហារីក ដែលមានទីតាំង នៅពីលើផ្នែកនោះ។ មហារីកបំពង់ក នៅក្នុងបំពង់សំឡេង សំដៅលើមហារីបំពង់សំឡេង។ មហារីកបំពង់ក នៅពីក្រោមបំពង់សំឡេង សំដៅលើ មហារីក នៅផ្នែកខាងក្នុង ដោយនៅក្រោមបំពង់សំឡេង ទៅដល់ ចុងនៃឆ្អឹងសាជី (ឆ្អឹងមានទីតាំងនៅបំពង់អាហារ នៅក្រោមឆ្អឹងខ្ចីក្រពេញទឹករងៃ)។

រោគសញ្ញាជម្ងឺមហារីកបំពង់កមានដូចខាងក្រោម 

១. សំឡេងស្អកអស់រយៈពេលយូរ បំពង់អាហារមានវត្ថុចំលែក ឬ ពេលលេបអាហារមានអារម្មណ៍ឈឺចាប់

អាការៈ តែងកើតមានលើ មហារីកបំពង់កដំបូងបង្អស់គឺសម្លេងស្អក។ នៅក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ បើចាប់អារម្មណ៍ឃើញថា សំឡេងស្អកគ្មានហេតុផល ហើយអាការៈបែបនេះ នៅលើសពី៣សប្តាហ៍ នៅមិនទាន់ជាសះស្បើយទៀត ត្រូវទៅមន្ទីរពេទ្យជាបន្ទាន់ ដើម្បីឱ្យគ្រូពេទ្យ ជំនាញច្រមុះបំពង់ក ធ្វើការត្រួតពិនិត្យ ដោយកញ្ចក់ឆ្លុះក្នុង ដើម្បីពិនិត្យមើល ផ្នែកច្រមុះ។ ព្រោះថាក្នុងវិស័យវេជ្ជសាស្រ្ត មហារីកបំពង់ក ភាគច្រើនកើតនៅលើ បំពង់សំឡេង ទោះបីជាដុំសាច់ ដ៏តូចជាទីបំផុតក៏អាចរង្គោះរង្គើ បំពង់សំឡេងធ្វើឱ្យសម្លេងស្អក។ មានអារម្មណ៍ថា ក្នុងបំពង់កមានវត្ថុចំលែក ឬ នៅពេលលេបចំនី មានការឈឺចាប់ ទាំងនេះគឺជាអាការៈ នៃ ប្រភេទមហារីកបំពង់ក នៅលើបំពង់សំឡេងដំណាក់កាលដំបូង។ អ្នកជម្ងឺ និង លោកគ្រូពេទ្យ មិនអាច ដោយសារ អាការៈមិនច្បាស់លាស់ ហើយមិនយកចិត្តទុកដាក់ពិនិត្យ និង ព្យាបាលនោះទេ។ ក្រៅពីនេះ មហារីកបំពង់ក ក្នុងបំពង់សំឡេង បើចូលដល់ ដំណាក់កាលកណ្តាល ឬ ចុងក្រោយ ហើយក៏កើតមានអាការៈដូចជា មានវត្ថុចំលែកនៅក្នុងបំពង់ក ឬ នៅពេលលេបចំនី មានការឈឺចាប់ដែរ។

២. ការឈឺត្រចៀកផ្នែកខាងក្នុង

នៅពេលដែល មហារីកបំពង់ក វិវត្តន៍ទៅដល់កម្រិតមួយ ហើយកើតមាន ភាពរលួយ និង រលាកយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ នៅ ផ្នែកបំពង់ក នោះអាចនាំឱ្យ សរសៃប្រសាទ មានលក្ខណៈឈឺចុកចាប់ មិនដឹងខ្លួន។ មហារីកបំពង់សំឡេង ដំណាក់កាលដំបូង ជាធម្មតាគ្មានការឈឺចាប់ បែបនេះទេ។ ឈឺចុកចាប់ មិនដឹងខ្លួន ច្រើនកើតលើអ្នកជម្ងឺ មហារីកបំពង់កប្ រភេទនៅលើបំពង់សំឡេង ដំណាក់កាលចុងក្រោយ។ អាការៈ ដែលច្រើនឃើញជាងគេ គឺ ផ្នែកបញ្ឆិតត្រចៀក ខាងក្នុងឈឺចាប់។

៣. មានឈាមក្នុងស្លេក ពិបាកដកដង្ហើម

ដោយសារតែ ដុំសាច់មហារីក បាននាំមកនៅ សរសៃឈាម មិនប្រក្រតីថ្មីៗជាច្រើន នៅក្រោយពេលអ្នកជំងឺ ក្អករួចនឹងប្រទះឃើញមាន សារធាតុរាវស្អិត ឬ ក្នុងស្លេកមានឈាម។ អាការៈបែបនេះច្ រើនជួបប្រទះលើ អ្នកជម្ងឺមហារីកខាងលើ បំពង់សំឡេង ខាងក្រោយបំពង់សំឡេង និង អ្នកជំងឺ បំពង់សំឡេង ដំណាក់កាលចុងក្រោយ។ នៅពេល ទីតាំងមហារីកលូតលាស់ធ្ងន់ធ្ងរទៅៗ ហើយផ្ទៃវារីកធំទៅៗ អាចធ្វើឱ្យ ស្ទះបំពង់ខ្យល់ ដកដង្ហើម ឬ ធ្វើឱ្យសារធាតុ ក្នុងនោះដើរមិនបានល្អ នាំអោយពិបាកដកដង្ហើម។

ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យនៃជម្ងឺមហារីកបំពង់ក

មហារីកបំពង់ក ក៏ជា ជម្ងឺមហារីកមួយប្រភេទដែរ បើគ្រាន់តែពឹងលើ អាការៈ ហើយវិភាគថាជា មហារីកបំពង់ក តែម្តងវាមិនត្រឹមត្រូវទេ។ ដូចនេះ ធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ជម្ងឺមហារីកបំពង់ក មានសារៈសំខាន់ជាទីបំផុត។ យល់ដឹងពីការត្រូតពិនិត្យ នៃ មហារីកបំពងក ជាជំនួយធំបំផុត ក្នុងការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ ត្រឹមត្រូវ។ ខាងក្រោមនេះ នំាយើងយល់ដឹងពីវិធីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យនៃមហារីកបំពង់ក។

រោគវិនិច្ឆ័យជម្ងឺមហារីកបំពង់ក

១. ការពិនិត្យផ្នែកក ៖ 🍷នេះជាវិធី នៃ ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ មហារីកបំពង់ក មួយប្រភេទដែរ រួមមាន ការពិនិត្យដោយមើល និង ការពិនិត្យដោយប៉ះស្ទាប ទៅលើ រូបរាងខាងក្រៅ នៃបំពង់ក និង កូនកណ្តុរនៅផ្នែកក។ ការពិនិត្យ ដោយប៉ះស្ទាបកូនកណ្តុរ នៅផ្នែកក គួរធ្វើចាប់ពី ក្រោមថ្ពាម ក្រោមឆ្អឹង ភ្ជាប់អណ្តាត ស្រទាប់ Cricothyriod,  នៅខាងមុខ បំពង់ដង្ហើម នៅលើឆ្អឹង ដើមទ្រូង និង សាច់ដុំគន្លាក់ឆ្អឹងសុដន់ ដែលលានចេញ-ល- សា្ទបតាមកន្លែង ទាំងនេះ បន្តរហូតមក។ ត្រូវកំនត់ឱ្យច្បាស់ នូវ ទីតាំងនៃ មហារីកកូនកណ្តុរ និង ទំហំវា។ ដើម្បីមកវិភាគថាមាន មហារីកបំពង់ក ឬ អត់។

២. ការពិនិត្យតាមបញ្ចក់ឆ្លុះបំពង់ក ៖ 😼ការពិនិត្យ តាមបញ្ចក់ឆ្លុះបំពង់ក តាមគន្លាក់នេះ ជាវិធីត្រួតពិនិត្យ ដែលគេតែងតែ ប្រើប្រាស់ និង ងាយស្រួល ជាងគេ។ ពេលដែល មិនពេញចិត្ត ឬ មិនងាយស្រួល ក្នុងការរក មូលហេតុជម្ងឺ គេអាចជ្រើសរើស ការពិនិត្យ តាមបញ្ចក់ឆ្លុះបំពង់ក និង ការពិនិត្យ តាម សរសៃបញ្ចក់ ឆ្លុះបំពង់ក ដើម្បីយល់ច្បាស់ពីសា្ថនភាព ដែល ដុំសាច់មហារីក បំផ្លាញនៅក្នុង បំពង់ក។

៣. ការពិនិត្យតាមរូបភាព ៖  ⛦វាជាវិធីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យមានភាពសុក្រិត មានប្រសិទ្ធភាពជាងគេចំពោះ មហារីកបំពង់ក។

  • (1) ការពិនិត្យដោយកាំរស្មី X ៖ ហ្វីលឆ្លុះទីតាំងបំពង់ក នៅផ្នែកម្ខាង និង ហ្វីលឆ្លុះចំទីតាំងលើ បំពង់ក ទាំងមូល អាចកំនត់ យ៉ាងច្បាស់លាស់លើ ៖  ទីតាំងមេរោគធំ ទំហំធំតូច និង រូបរាង ព្រមទាំងឆ្អឹងទន់បំពង់ដង្ហើម ឬ (លុបចោល) បម្រែបម្រួល សរីរាង្គទន់ នៅខាងមុខ ឆ្អឹងកញ្ចឹងក។ នៅពេលចាំបាច់ត្រូវធ្វើការពិនិត្យតាមការថតរូបភាពវីដេអូ។
  • (2) ការពិនិត្យតាមប្រព័ន្ធCT、MRI ៖ ការពិនិត្យតាមប្រព័ន្ធ CT និង MRI អាចជួយដល់ ការពិនិត្យមើលបរិវេណ លូតលាស់ នៃ ដុំសាច់មហារីកបំពង់ក និង មានបំផ្លាញទៅលើ ផ្នែកក្រៅពីនេះ ឬ អត់ និង កម្រិតរបស់វា ព្រមទាំងសា្ថនភាព ផ្លាស់ទី នៃ ដុំសាច់កូនកណ្តុរផ្នែកក។ ជាពិសេសជាជំនួយដ៏ធំចំពោះអ្នកជម្ងឺមហារីកដំណាក់កាលចុងក្រោយ។
  • (3) ការស្កេនតាមរលកសំលេង ៖ ជាវិធីពិនិត្យមួយ ប្រើនៅពេល ដុំសាច់កូនកណ្តុរ ដែលរីកធំនៅ ផ្នែកកត្រូវបានពិនិត្យឃើញ កំនត់ទីតាំង ព្រមទាំងទំនាក់ទំនង សរីរាង្គនៅជុំវិញ និង ក្រោយពីការព្យាបាល ដោយ វិទ្យុសកម្ម ហើយធ្វើការត្រូតពិនិត្យ តាមក្រោម។ វាមានចំនុចល្អៗ ដូចជា ៖  គ្មានការប៉ះពាល់ ងាយស្រួល សុក្រិត ចំណាយតិច ព្រមទាំងអាចដំណើរការពិនិត្យ ម្តងហើយម្តងទៀត។

ការព្យាបាលជម្ងឺមហារីកបំពង់ក

ជម្ងឺមហារីកបំពង់ក ជាមហារីកប្រភេទកាចដែលគេតែងជួបប្រទះ។ អត្រាជម្ងឺនេះ កើនឡើងយ៉ាងលឿន ហើយក៏ដូចជាកំនើន នៃ នារីដែលជក់បារី។ អត្រាកើតជម្ងឺនេះ រវាងបុរសនិងនារី ក៏មានការផ្លាស់ប្តូរ។ ដូចនេះ តើក្នុងវិស័យវេជ្ជសាស្រ្ត មានវិធានការយ៉ាងណាខ្លះ ក្នុងការការពារព្យាបាលទៅ?

១. ការព្យាបាលមហារីកបំពង់កដោយការវះកាត់

វិធីវះកាត់មានច្រើនរបៀប សំខាន់បំផុតគឺស្ថាបនា ដើម្បី ប្រសិទ្ធភាពព្យាបាល ក្នុងពេលវែង និង អោយមុខងារ សារពាង្គកាយ ជាសះស្បើយ។ ខណៈនោះ ទៅតាមការយល់ដឹងពី មហារីកបំពង់ក របស់ មនុស្សកាន់តែវិវត្តន៍ឡើង ហើយការព្យាបាល ក៏មានការវិវត្តន៍ឡើងដែរ។ គោលការណ៍ធំ នៅពេលបច្ចុប្បន្នគឺ ៖ យោងតាមផ្នែក នៃ កន្លែងបង្កមេរោគ និង បំនែងចែកប្រភេទ ក្នុង ផ្នែកវេជ្ជសាស្រ្ត មូលហេតុជំងឺ ដោយកតា្តទាំងនេះ ធានាថា នឹងសំអាត កាត់ចោលមហារីក គ្មានសល់ ថែមទាំងគិតគូរដល់ ការជាសះស្បើយ និង ពង្រឹងមុខងារ សារពាង្គកាយ សារជាថ្មីផង។ ព្រោះ មាន គម្រោងការណ៍ កាន់តែមានល្អចំពោះ អ្នកជំងឺ។ ការវះកាត់ព្យាបាល មហារីកបំពង់ករួមមាន ៖ ការវះកាត់លើពាក់កណ្តាល និង កាត់ចោលផ្នែកខ្លះ ផ្សេងទៀត។ ការវះកាត់លើ បំពង់កទាំងមូល និង ចាត់ចែងកូនកណ្តុរ ផ្នែកក។

២.ការព្យាបាលដោយវិទ្យុសកម្ម

ការព្យាបាល ដោយវិទ្យុសកម្ម រួមគ្នាជាមួយការវះកាត់ មានប្រសិទ្ធភាពកាន់តែល្អ។ គ្រូពេទ្យយោងតាម ដំណាក់កាល សា្ថនភាព មហារីកបំពង់ក មិនដូចគ្នា ជ្រើសយកបម្រើបម្រាស់ ការព្យាបាល ដោយវិទ្យុសកម្មមុន ឬ ក្រោយការវះកាត់។

៣. ការព្យាបាលតាមបែបគីមីសាស្រ្ត

ការព្យាបាលតាមបែបគីមីសាស្រ្ត ជាធម្មតាមិនមែនជា វិធីព្យាបាលសំខាន់ របស់ មហារីកបំពង់កឡើយ។ សំខាន់នោះគឺ ប្រើចំពោះ អ្នកជំងឺមហារីក ដំណាក់កាលចុងក្រោយ ជាវិធីសម្រួលអាការៈ។ ក៏ជាការព្យាបាលជំនួយបន្ថែម មុនពេលធ្វើការវះកាត់។

៤. ការព្យាបាលតាមថ្នាំចិន

ការព្យាបាលតាមថ្នាំចិន គឺជាវិធានការមួយ ក្នុងការព្យាបាលរួមផ្សំគ្នា ស័ក្តិសមប្រើជាមួយ អ្នកជំងឺខ្លះ ដែលក្រោយពេលព្យាបាល តាមការវះកាត់ និង ដោយវិទ្យុសកម្ម តាមបែបគីមីសាស្រ្ត ហើយមានការលាប់ឡើងវិញ។

៥. ការព្យាបាលដោយចាក់បញ្ចូល

ការព្យាបាលដោយចាក់បញ្ចូល គឺជាវិធីព្យាបាល បែបទំនើបថ្មីមួយ នៅក្នុងផ្នែកវេជ្ជសាស្រ្តព្យាបាល ជំងឺមហារីកបំពង់ក មានការពិសោធន៍ ជាច្រើន រួចមកហើយ។ លទ្ធផលបញ្ជាក់ថា អាចទុកចិត្តបាន។ ការព្យាបាល មហារីកបំពង់ក ដោយចាក់បញ្ចូល សំខាន់ឆ្លងកាត់ វិធីចាក់បញ្ចូល តាមសរសៃឈាម ឬ ស្ទាក់ឱ្យសសៃឈាមគាំងជាប់។ វិធីចាក់បញ្ចូល តាម សរសៃឈាម គឺឆ្លងកាត់ សរសៃឈាមក្រហម បញ្ចូលសារជាតិថ្នាំព្យាបាល មហារីក ធ្វើឱ្យ ក្នុងរយៈពេលខ្លីជាតិថ្នាំចូលទៅក្នុងដុំសាច់ បង្កើនភាពខាបនៃថ្នាំនៅផ្នែកខ្លះ ពន្យារយៈពេលមានប្រសិទ្ធភាពរបស់ថ្នាំ ក៏អាចកាត់បន្ថយ ការប៉ះពាល់ ទៅដល់ សរីរាង្គ នៅក្បែរនោះផងដែរ។ ហើយការស្ទាក់ឱ្យ សរសៃឈាមគាំងជាប់ គឺប្រើសារធាតុនៅនឹង ឬ សារធាតុរាវ ដែលធ្វើឱ្យសា្ទក់បញ្ចូល ទៅក្នុងសរសៃ ដឹកនាំឈាមអោយដុំសាច់។ កាត់ផ្តាច់ការបញ្ជូនឈាម ទៅឱ្យដុំសាច់ ធ្វើឱ្យដុំសាច់រួមតូច ហើយឈានដល់គោលដៅ នៃ ការព្យាបាល។ អ្នកជំងឺមហារីកបំពងក នៅមុនពេលវះកាត់ ធ្វើការព្យាបាល ដោយ ចាក់បញ្ចូល អាចធ្វើឱ្យ ដុំសាច់រួមតូច កាត់បន្ថយ បរិវេណវះកាត់ ធានាក្នុងការធ្វើ ការវះកាត់ដោយបានជោគជ័យ។ ចំពោះអ្នកជំងឺ ដែលមិនអាចធ្វើកាវះកាត់ ក៏អាចប្រើវិធីនេះ ក្នុងការសម្រួលអាការៈ  កាត់បន្ថយភាពឈឺចាប់ និង ពន្យាអាយុជីវិត។

ប្រភពឯកសារ៖ 

គម្រោងការពារទឹកជំនន់ និងកែលំអប្រព័ន្ធប្រឡាយ – លូ ក្នុងរាជធានីភ្នំពេញជំហានទី ៣​ – ២%


Thursday, 28 Jun 2012 07:37
[…] នេះជាគម្រោងអាទិភាពទី ៣ ដែល​រើសរើសពីគម្រោងប្លង់មេដែលបានសិក្សារួចនៅឆ្នាំ ១៩៩៩ និងបានកែ សំរួលជាបន្តបន្ទាប់ ឲ្យស្របតាមស្ ថានភាពជាក់ស្តែង។ បន្ទាប់មក រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងរា ជរដ្ឋាភិបាលជប៉ុន បានចុះហត្ថលេខា លើ លិខិតប្តូរសារ នៅថ្ងៃទី ១៥ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០១១ ផ្តល់ជំនួយឥតសំណង សម្រាប់អនុវត្តគម្រោងការពារ ទឹជំនន់ និង កែលំអប្រព័ន្ធប្រឡាយលូ ក្នុង រាជធានីភ្នំពេញ ជំហានទី ​៣ ដែលមានទឹកប្រាក់ចំនួន​៣.៧០០ លានយ៉េន ជប៉ុន។​
– រយៈពេលសាងសង់គម្រោង
ចំនួន ៤៦ ខែ ចាប់ពីខែ មីនា ឆ្នាំ ២០១២ ដល់ខែ តុលា ឆ្នាំ ២០១៥
– ទំហំការងារ : 
ក­.ការងារជីកដាក់បណ្តាញលូមេ និងលូប្រអប់ : 

  • ១­.តំបន់អូរឫស្សី ប្រវែង ៣.៩២៦ ម៉ែត្រ
  • ២­.តំបន់បឹងរាំង ប្រវែង ២.៤៣៣ ម៉ែត្រ
  • ៣­.តំបន់មុនីរ៉េត ប្រវែង ២.០៤៧ ម៉ែត្រ
  • ៤­.តំបន់ទួលស្វាយព្រៃ ប្រវែង ២.៥២៤ ម៉ែត្រ
  • ៥­.តំបន់ទួលស្លែង ប្រវែង ២.៤៧៥ ម៉ែត្រ
  • ៦­.តំបន់បឹងកេងកង ប្រវែង ៣.០៤៥ ម៉ែត្រ
  • ៧­.តំបន់ទួលទំពូងខាងជើង ប្រវែង ១.១៤៧ ម៉ែត្រ
  • ៨­.តំបន់ទួលទំពូងខាងត្បូង ប្រវែង ៣.០៥៧ ម៉ែត្រ

សរុបប្រវែង : ២០.៦៥៤ ម៉ែត្រ

ខ.­សាងសង់ឡើងវិញនូវអាងត្រងសម្រាមក្រោមដីក្នុងសួនច្បារក្បែរផ្លូវលេខ២៤០ 
គ­.ផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងចក្រៈ 

  • ១­.រថយន្តបាញ់ទឹកលាងសំអាតបណ្តាញលូ ចំនួន ២គ្រឿង
  • ២.រថយន្តបូមសំអាតបណ្តាញលូ ចំនួន ២គ្រឿង
ឃ­.បណ្តុះបណ្តាលមន្ត្រីបច្ចេកទេសមន្ទីរសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន ពីប្រតិបត្តិការជួសជុលថែ ទាំបណ្តាញលូ តាមរយៈការប្រើប្រាស់គ្រឿងចក្រដែលបានផ្គត់ផ្គង់ 
  • ម្ចាស់គម្រោង : សាលារាជធានីភ្នំពេញ
  • ទីប្រឹក្សាគម្រោង : ក្រុមហ៊ុន CTI International Co., Ltd. In Consortium with NIPPON KOEI Co., Ltd.
  • ក្រុមហ៊ុនម៉ៅការសាងសង់គម្រោង : SUMITOMO Mitsui Construction Co., Ltd.
  • លទ្ធផលរំពឹងទុក : សំដៅកាត់បន្ថយនូវជំនន់ទឹកភ្លៀង ក៏ដូចបានកាត់បន្ថយនូវការខូតខាតនូវហេដ្ឋារចនា សម្ព័ន្ធផ្សេងៗ ក្នុងតំបន់ជម្រាលបឹងត្របែក រួមមាន ខណ្ឌចំការមន ខណ្ឌ ៧ មករា និងផ្នែកខ្លះៗនៃខណ្ឌដូនពេញ ។

general-map-final-134078948076376

ប្រភពឯកសារ៖